Giá vàng hôm nay (29/12): Vàng trong nước giao dịch ở ngưỡng cao.

Theo khảo sát thị trường sáng 29/12, các thương hiệu lớn như SJC, PNJ, DOJI và Bảo Tín Minh Châu đồng loạt niêm yết giá vàng miếng SJC ở mức 157,7 - 159,7 triệu đồng/lượng (mua vào - bán ra), ổn định ở cả hai chiều so với phiên giao dịch chiều qua.

Riêng Tập đoàn Vàng bạc đá quý Phú Quý niêm yết giá vàng miếng SJC thấp hơn ở chiều mua vào, ở mức 156,7 - 159,7 triệu đồng/lượng, không thay đổi so với phiên trước.

Ở phân khúc vàng nhẫn, giá vàng của các thương hiệu nhìn chung đi ngang. Cụ thể, SJC niêm yết vàng nhẫn ở mức 153,1 - 156,1 triệu đồng/lượng. DOJI và PNJ cùng giao dịch vàng nhẫn ở mức 155 - 158 triệu đồng/lượng.

Trong khi đó, Bảo Tín Minh Châu tiếp tục giữ giá bán ra cao nhất thị trường, niêm yết vàng nhẫn ở mức 156,9 - 159,9 triệu đồng/lượng. Tập đoàn Vàng bạc đá quý Phú Quý niêm yết vàng nhẫn trong khoảng 155,5 - 158,5 triệu đồng/lượng.

Tính trong vòng một tháng qua (từ ngày 29/11 đến 29/12), giá vàng miếng trong nước đã tăng 5,5 triệu đồng/lượng ở cả hai chiều mua vào và bán ra. Cụ thể, giá mua vào tăng từ 152,2 triệu đồng/lượng lên 157,7 triệu đồng/lượng, trong khi giá bán ra tăng từ 154,2 triệu đồng/lượng lên 159,7 triệu đồng/lượng.

Trên thị trường thế giới, giá vàng hôm nay được giao dịch ở mức 4.533 USD/ounce. Quy đổi theo tỷ giá Vietcombank (chưa bao gồm thuế, phí), giá vàng thế giới tương đương khoảng 144,2 triệu đồng/lượng. Như vậy, mức chênh lệch giữa giá vàng trong nước và thế giới hiện vào khoảng 15,5 triệu đồng/lượng, tiếp tục duy trì ở mức cao.

Theo laodongthudo.vn

Gần đây, Công ty TNHH Thương mại vàng bạc Kim Chung (Thanh Hóa) bị khởi tố về tội trốn thuế đã gây xôn xao dư luận. Theo kết quả điều tra ban đầu, doanh nghiệp này có doanh thu lên tới khoảng 5.000 tỷ đồng trong vòng 5 năm nhưng chỉ kê khai và nộp thuế khoảng 10 triệu đồng mỗi tháng. Đáng chú ý, cơ quan công an xác định hàng chục tài khoản ngân hàng cá nhân đứng tên người thân, nhân viên đã được lập ra để “bẻ nhỏ” dòng tiền, phân tán giao dịch nhằm né tránh sự giám sát của cơ quan thuế. Chỉ riêng một tài khoản cá nhân đứng tên nhân viên, trong hai tháng cuối năm 2024 đã phát sinh giao dịch lên tới 163 tỷ đồng.

Không chỉ trong lĩnh vực kinh doanh vàng bạc, thời gian gần đây, nhiều vụ án trốn thuế liên quan tới các KOL, hot Facebooker, TikToker cũng lần lượt bị khởi tố. Điểm chung là các đối tượng sử dụng nhiều tài khoản ngân hàng cá nhân để nhận tiền thanh toán, đưa doanh thu ra ngoài sổ sách kế toán, với giá trị lên tới hàng chục, thậm chí hàng trăm tỷ đồng.

Từ 1/1/2026, 2 nhóm hộ kinh doanh bắt buộc phải có tài khoản ngân hàng riêng phục vụ hoạt động kinh doanh. (Ảnh minh hoạ)

Trước thực trạng này, Bộ Tài chính đã ban hành đề án chuyển đổi mô hình quản lý thuế đối với hộ kinh doanh khi xóa bỏ thuế khoán. Theo lộ trình, từ ngày 1/1/2026, hai nhóm hộ kinh doanh bắt buộc phải có tài khoản ngân hàng riêng phục vụ hoạt động kinh doanh, gồm: hộ có doanh thu từ 200 triệu đến dưới 3 tỷ đồng/năm và hộ có doanh thu trên 3 tỷ đồng/năm.

Mới đây, tại dự thảo Nghị định quy định về khai, tính, khấu trừ và nộp thuế, sử dụng hóa đơn điện tử đối với hộ, cá nhân kinh doanh, Bộ Tài chính tiếp tục đề xuất yêu cầu các hộ, cá nhân kinh doanh phải thông báo cho cơ quan thuế toàn bộ các số tài khoản ngân hàng liên quan đến hoạt động sản xuất, kinh doanh.

Về vấn đề này, theo bà Nguyễn Thị Cúc - Chủ tịch Hội Tư vấn thuế Việt Nam, trước đây hộ, cá nhân kinh doanh đã có nghĩa vụ khai báo các tài khoản phục vụ hoạt động kinh doanh, tuy nhiên, trong quá trình cải cách thủ tục hành chính, một số quy định thay đổi đã tạo ra “khoảng trống”, khiến nhiều trường hợp sử dụng tài khoản cá nhân cho hoạt động kinh doanh, thậm chí mở hàng loạt hộ kinh doanh để né thuế. Tình trạng này xuất hiện ở nhiều ngành nghề khác nhau, gây thất thu ngân sách và tạo sự thiếu công bằng trong thực hiện nghĩa vụ thuế.

Dự thảo mới yêu cầu hộ, cá nhân kinh doanh đăng ký tài khoản thanh toán phục vụ hoạt động kinh doanh với cơ quan thuế được kỳ vọng sẽ góp phần tăng tính minh bạch. Theo bà Nguyễn Thị Cúc, thông qua các tài khoản này, cơ quan thuế có thể theo dõi, giám sát doanh thu, từ đó bảo đảm công bằng giữa các đối tượng nộp thuế. Nếu không làm rõ, sẽ tiếp tục xảy ra tình trạng người tuân thủ đầy đủ phải nộp thuế cao, trong khi người trốn tránh lại nộp thuế thấp.

Ở góc độ quản lý, ông Nguyễn Tiến Minh - Phó trưởng Thuế thành phố Hà Nội cho biết, ngành thuế hiện có nhiều nguồn dữ liệu để đối chiếu, kiểm soát doanh thu như dữ liệu từ sàn thương mại điện tử, các tổ chức trung gian thanh toán, đơn vị vận chuyển, hóa đơn điện tử và thông tin tài khoản ngân hàng. Thông qua việc đối chiếu chéo các nguồn dữ liệu này, cơ quan thuế có thể xác định những trường hợp có dấu hiệu vi phạm để kiểm tra, xử lý.

Thực tế, cơ quan thuế Hà Nội đã phối hợp với các lực lượng chức năng phát hiện và xử lý nhiều vụ việc vi phạm, trong đó phổ biến là hành vi yêu cầu khách hàng thanh toán tiền mặt, không chuyển khoản qua ngân hàng, không xuất hóa đơn, sử dụng tài khoản của người quen để che giấu doanh thu hoặc lập hai hệ thống sổ sách kế toán, vi phạm nghiêm trọng quy định pháp luật.

Cơ quan thuế khuyến nghị hộ, cá nhân kinh doanh cần kê khai trung thực, đầy đủ doanh thu, chi phí và nghĩa vụ thuế; kịp thời điều chỉnh, khắc phục các sai sót nếu có. Đồng thời nhấn mạnh, việc sử dụng tài khoản trung gian nhằm giấu doanh thu, không sử dụng hóa đơn, chứng từ hợp pháp trong giao dịch đều là hành vi vi phạm pháp luật và sẽ bị xử lý nghiêm, từ truy thu, ấn định thuế, xử phạt hành chính đến truy cứu trách nhiệm hình sự, tùy theo mức độ vi phạm.

Tại Kỳ họp thứ 10, Quốc hội khoá XV đã thông qua Luật Bảo hiểm tiền gửi (sửa đổi) với nhiều điểm mới quan trọng, sẽ có hiệu lực thi hành từ ngày 1/5/2026.

Theo Luật, tổ chức tín dụng, chi nhánh ngân hàng nước ngoài được nhận tiền gửi của cá nhân phải tham gia bảo hiểm tiền gửi; ngân hàng chính sách không phải tham gia bảo hiểm tiền gửi.

Theo Thống đốc Ngân hàng Nhà nước Việt Nam Nguyễn Thị Hồng, để đảm bảo đủ thời gian chuẩn bị các điều kiện cần thiết để thi hành Luật, thời điểm có hiệu lực của Luật Bảo hiểm Tiền gửi từ ngày 1/5/2026.

Về hình thức công khai việc tham gia bảo hiểm tiền gửi, Luật được thông qua đã bổ sung hình thức công khai việc tham gia bảo hiểm tiền gửi trên trang thông tin điện tử của tổ chức bảo hiểm tiền gửi.

Đồng thời quy định về trách nhiệm quản lý nhà nước về bảo hiểm tiền gửi của Ngân hàng Nhà nước theo hướng: Kiểm tra, thanh tra, xử lý vi phạm và giải quyết khiếu nại, tố cáo về bảo hiểm tiền gửi theo quy định của Luật này và pháp luật có liên quan.

Ảnh minh hoạ. Ảnh: VGP

Theo Luật Bảo hiểm tiền gửi 2025, tiền gửi được bảo hiểm là tiền gửi bằng đồng Việt Nam của cá nhân gửi tại tổ chức tham gia bảo hiểm tiền gửi dưới hình thức tiền gửi có kỳ hạn, tiền gửi không kỳ hạn, tiền gửi tiết kiệm, chứng chỉ tiền gửi và các hình thức tiền gửi khác theo quy định của pháp luật về các tổ chức tín dụng, trừ các loại tiền gửi quy định tại Điều 18 của Luật này.

Nghĩa vụ trả tiền bảo hiểm phát sinh kể từ một trong các thời điểm sau:

- Phương án phá sản tổ chức tín dụng được phê duyệt hoặc Ngân hàng Nhà nước Việt Nam có văn bản xác định chi nhánh ngân hàng nước ngoài mất khả năng chi trả tiền gửi cho người gửi tiền.

- Ngân hàng Nhà nước Việt Nam có văn bản đình chỉ hoạt động nhận tiền gửi của tổ chức tín dụng được kiểm soát đặc biệt và tổ chức tín dụng đó có lỗ lũy kế lớn hơn 100% giá trị của vốn điều lệ và các quỹ dự trữ theo báo cáo tài chính đã được kiểm toán gần nhất.

- Ngân hàng Nhà nước Việt Nam có văn bản thông báo cho tổ chức bảo hiểm tiền gửi về việc trả tiền bảo hiểm để đảm bảo an toàn hệ thống trật tự an toàn xã hội trong trường hợp tổ chức tín dụng được kiểm soát đặc biệt bị mất hoặc có quy cơ mất khả năng chi trả.

Trước đây, theo Điều 3 Quyết định 32/2021/QĐ-TTg, số tiền tối đa tổ chức bảo hiểm tiền gửi trả cho tất cả các khoản tiền gửi được bảo hiểm theo quy định của Luật Bảo hiểm tiền gửi (gồm cả gốc và lãi) của một người tại một tổ chức tham gia bảo hiểm tiền gửi khi phát sinh nghĩa vụ trả tiền bảo hiểm là 125 triệu đồng.

Theo quy định mới, Thống đốc Ngân hàng Nhà nước Việt Nam quy định hạn mức chi trả tiền bảo hiểm trong từng thời kỳ. Khi phát sinh nghĩa vụ trả tiền bảo hiểm theo quy định tại khoản 2 hoặc khoản 3 Điều 21 của Luật này, trong trường hợp đặc biệt, để đảm bảo quyền lợi người gửi tiền, an toàn hệ thống tổ chức tín dụng, trật tự an toàn xã hội, Thống đốc Ngân hàng Nhà nước Việt Nam quyết định hạn mức chi trả vượt hạn mức quy định tại khoản 1 Điều 22, tối đa bằng toàn bộ các khoản tiền gửi được bảo hiểm của người gửi tiền tại tổ chức tham gia bảo hiểm tiền gửi khi phát sinh nghĩa vụ trả tiền bảo hiểm.

Hạn mức chi trả bảo hiểm tiền gửi trong trường hợp thực hiện phương án phá sản tổ chức tín dụng được kiểm soát đặc biệt thực hiện theo quy định của Luật Các tổ chức tín dụng.

Số tiền bảo hiểm được trả cho tất cả các khoản tiền gửi được bảo hiểm của một người tại một tổ chức tham gia bảo hiểm tiền gửi bao gồm tiền gốc và tiền lãi, tối đa bằng hạn mức chi trả tiền bảo hiểm quy định tại Điều 22 của Luật này.

Trường hợp người được bảo hiểm tiền gửi có khoản nợ tại tổ chức tham gia bảo hiểm tiền gửi thì số tiền gửi được bảo hiểm là số tiền còn lại sau khi trừ khoản nợ đó.

Trong thời hạn tối đa 45 ngày kể từ thời điểm phát sinh nghĩa vụ trả tiền bảo hiểm, tổ chức bảo hiểm tiền gửi có trách nhiệm trả tiền bảo hiểm cho người được bảo hiểm tiền gửi.

Cũng theo Luật mới thông qua, tổ chức bảo hiểm tiền gửi được vay đặc biệt với lãi suất 0%, không có tài sản bảo đảm từ Ngân hàng Nhà nước Việt Nam khi số tiền trong quỹ dự phòng nghiệp vụ không đủ để trả tiền bảo hiểm.

Số tiền trong quỹ dự phòng nghiệp vụ không đủ để trả tiền bảo hiểm được xác định khi tổ chức bảo hiểm tiền gửi đã sử dụng hết số tiền trong quỹ dự phòng nghiệp vụ mà vẫn không đủ để thực hiện nghĩa vụ trả tiền bảo hiểm. Việc bán giấy tờ có giá chưa đến hạn, rút các khoản tiền gửi chưa đến hạn phải bảo đảm nguyên tắc bảo toàn vốn trong hoạt động đầu tư…

Về vĩ mô, vàng gắn với chính sách tiền tệ, gắn với ngoại hối, ngoại tệ, cán cân thanh toán quốc tế. Trong dự trữ chiến lược của nhiều ngân hàng trung ương trên thế giới cũng có nhiều kim loại quý khác nhưng vàng là đặc biệt.

Trong kinh tế, vàng rất gần với đồng tiền, các chính sách cũng rất quan tâm đến vàng chứ không chỉ người dân hay doanh nghiệp. Cách đây hơn 10 năm, kinh tế Việt nam rất bất ổn, có nhiệm vụ là chống vàng hoá nền kinh tế khi vàng được sử dụng như một phương tiện thanh toán.

Những năm 1980 - 1990, giao dịch bất động sản được tính theo cây vàng, theo lượng vàng. Nghị định 24 về quản lý hoạt động kinh doanh vàng đã góp phần ổn định kinh tế vĩ mô, nhất là từ năm 2015. Tuy nhiên, Nghị định này cũng đã bộc lộ một số hạn chế cần thay đổi.

Tại phiên thảo luận “Thị trường vàng và kênh đầu tư bạc” trong khuôn khổ diễn đàn kinh doanh 2026 diễn ra sáng nay (22/10), chuyên gia kinh tế Ngô Trí Long cho hay: Vừa qua đã có Nghị định 232/2025/NĐ-CP trong đó bỏ độc quyền vàng, cho phép nhiều ngân hàng, doanh nghiệp đủ điều kiện có thể sản xuất vàng miếng. Theo ông Ngô Trí Long, Quy định của Nghị định 232 dường như vẫn quá chặt chẽ, vốn tối thiểu 1.000 tỷ đồng rất ít doanh nghiệp đáp ứng.

Chia sẻ nhận định về thị trường vàng, ông Ngô Trí Long cho biết, thời kỳ 2009, vàng 24 triệu đồng/lượng, giai đoạn 2014 - 2015, vàng giảm đến 30%. Vàng tác động rất lớn đến kinh tế vĩ mô. Hiện nay, vàng là kênh có rất nhiều biến động trong các kênh đầu tư, có tình trạng các cửa hàng vàng có nơi nhận đến 1.000 đơn ngày mà chỉ đáp ứng được 500 đơn.

Chuyên gia Ngô Trí Long và Chuyên gia vàng, bạc Chu Phương tại phiên thảo luận.

Ông Huỳnh Minh Tuấn, nhà sáng lập FIDT kiêm Phó Chủ tịch Chứng khoán APG cũng cho hay, trong 10 tháng đầu năm 2025, giá vàng tăng 56% nhờ ba động lực chính: Cục Dự trữ Liên bang Mỹ (FED) hạ lãi suất chậm hơn kỳ vọng làm tăng sức hấp dẫn của vàng; lo ngại khủng hoảng kinh tế toàn cầu từ các chính sách thuế quan khiến vàng trở thành kênh trú ẩn an toàn; nhu cầu mua vào mạnh mẽ từ các ngân hàng trung ương.

Trung Quốc đẩy mạnh mua vàng, càng thúc đẩy giá vàng thế giới lên đỉnh cao mới, cộng thêm việc cấm xuất khẩu đất hiếm. Trong thời đại bất ổn, lo ngại khủng hoảng kinh tế toàn cầu từ các chính sách thuế quan khiến vàng trở thành kênh trú ẩn an toàn.

Thị trường vàng trong nước gần đây đang chứng kiến nhiều biến động. Kỳ vọng với những chính sách mới như bỏ độc quyền vàng và đề xuất đánh thuế thu nhập vàng sẽ giúp thị trường vàng dần ổn định và minh bạch hóa.

Ông Huỳnh Minh Tuấn đánh giá thêm, việc bỏ độc quyền vàng miếng là bước ngoặt, việc vận hành mô hình sàn vàng là bước đi hợp lý, trong năm 2026 có thể ra đời giúp kiểm soát nguồn lực này tốt. Mục tiêu nhằm minh bạch hóa dữ liệu thị trường, hỗ trợ hoạch định chính sách, giúp kiểm soát hoạt động mua bán bất thường, ngăn chặn rửa tiền và đầu cơ.

Còn với bạc, ông Tuấn cho biết, bạc vật chất được quan tâm gần đây khi giá liên tục tăng (tăng 64% kể từ đầu năm) và tâm lý nhiều nhà đầu tư khi so sánh với vàng. Tuy nhiên, xét về dài hạn, bạc chủ yếu mang tính đầu cơ ngắn hạn. Trong khi đó, vàng vẫn là kênh đầu tư phù hợp hơn cho chiến lược phân bổ dài hạn.

Bà Chu Phương, chuyên gia vàng, bạc cho rằng biến động của vàng, bạc hiện nay là quá lớn. "Với góc độ là nhà đầu tư và cũng có quá trình tích sản lâu dài về vàng thì đương nhiên tôi mong muốn giá vàng tăng nhưng biến động thị trường vừa qua là quá lớn. Ví dụ sáng nay, giá SJC đã giảm đến 5 triệu đồng/lượng. Cho nên nếu biến động quá mạnh như thế này thì những nhà đầu tư không có trường vốn lớn và không tích sản từ nền giá thấp sẽ rất dễ rơi vào trạng thái lo lắng, hoảng sợ vì chênh lệch giữa giá mua và giá bán đã là một vấn đề ngay khi đầu tư", bà Phương nói.

Theo bà Phương, nếu Nghị định 232 được thực thi thì sẽ phần nào giải cơn khát cho thị trường. Tuy nhiên, bài toán về quản lý, pháp lý lại một lần nữa được đặt ra.

Theo Bảo Thoa/laodongthudo.vn

Theo đó, các giao dịch chuyển tiền trong nước từ 500 triệu đồng trở lên hoặc ngoại tệ có giá trị tương đương sẽ phải báo cáo về Cục Phòng, chống rửa tiền. Đối với giao dịch chuyển tiền mà một trong các tổ chức tham gia ở ngoài lãnh thổ Việt Nam, mức giá trị phải báo cáo là từ 1.000 USD trở lên.

Ngoài ra, các giao dịch có dấu hiệu đáng ngờ cũng thuộc diện báo cáo, nhưng trách nhiệm này thuộc về tổ chức tài chính như ngân hàng thương mại, tổ chức trung gian thanh toán, chứ không phải cá nhân thực hiện.

Ảnh minh họa.

Thông tư 27 được xây dựng trên cơ sở kế thừa Thông tư 09/2023, đồng thời sửa đổi, bổ sung một số quy định nhằm tháo gỡ khó khăn trong quá trình triển khai. Văn bản này gồm 13 điều, quy định về tiêu chí và phương pháp đánh giá rủi ro rửa tiền; quy trình quản lý rủi ro và phân loại khách hàng theo mức độ rủi ro; chế độ báo cáo giao dịch có giá trị lớn; báo cáo giao dịch đáng ngờ; giao dịch chuyển tiền điện tử; thời hạn và hình thức báo cáo dữ liệu điện tử; cùng quy định về khai báo hải quan khi mang ngoại tệ, vàng, kim khí quý, đá quý và công cụ chuyển nhượng vượt mức quy định.

Một điểm đáng chú ý trong Thông tư là quy định mức giá trị và giấy tờ cần xuất trình khi mang ngoại tệ tiền mặt, đồng Việt Nam tiền mặt, kim khí quý, đá quý hoặc công cụ chuyển nhượng ra vào lãnh thổ Việt Nam. Cụ thể, giá trị kim khí quý (trừ vàng) và đá quý là 400 triệu đồng. Kim khí quý bao gồm bạc, bạch kim, đồ trang sức, đồ mỹ nghệ bằng bạc, bạch kim và hợp kim liên quan. Đá quý được quy định gồm kim cương, ruby, saphia, emeraude. Các công cụ chuyển nhượng cũng áp dụng mức 400 triệu đồng.

Người mang theo số tài sản này khi xuất nhập cảnh phải khai báo với hải quan cửa khẩu và xuất trình giấy tờ chứng minh nguồn gốc hợp pháp. Các giấy tờ có thể là hóa đơn từ doanh nghiệp, tổ chức được phép kinh doanh hoặc các giấy tờ hợp pháp khác. Nếu chứng từ bằng tiếng nước ngoài, phải kèm bản dịch tiếng Việt có chứng thực. Riêng việc mang ngoại tệ tiền mặt, đồng Việt Nam tiền mặt và vàng thực hiện theo quy định hiện hành của NHNN.

Mặc dù Thông tư có hiệu lực từ ngày 1/11/2025 nhưng NHNN cho phép các tổ chức tài chính có thời gian chuyển tiếp đến hết ngày 31/12/2025 để điều chỉnh quy trình nội bộ, cập nhật hệ thống công nghệ và quản lý rủi ro. Từ ngày 1/1/2026, các tổ chức này phải hoàn thiện toàn bộ quy trình, xây dựng hệ thống phần mềm để quét, lọc theo danh sách đen, danh sách cảnh báo và danh sách cá nhân có ảnh hưởng chính trị theo Luật Phòng, chống rửa tiền.

Việc triển khai đồng bộ các quy định mới được kỳ vọng sẽ nâng cao hiệu quả giám sát, phát hiện và ngăn chặn kịp thời các giao dịch bất thường, góp phần đảm bảo an toàn cho hệ thống tài chính, phòng chống rửa tiền, tài trợ khủng bố và các hoạt động phi pháp khác.

P.T

Quy định về thời điểm chi trả tiền gửi được bảo hiểm hiện nay chưa đảm bảo tính kịp thời

Theo NHNN, hiện hạn mức trả tiền bảo hiểm tiền gửi là 125 triệu đồng. Theo NHNN, với hạn mức này, tỷ lệ số dư tiền gửi được bảo hiểm toàn bộ trên tổng số dư tiền gửi được bảo hiểm ở Việt Nam mới chỉ đạt 8,38%, thấp hơn nhiều so với trung bình trên toàn cầu là 47%;

Tỷ lệ người gửi tiền được bảo hiểm toàn bộ/tổng số người gửi tiền được bảo hiểm của toàn hệ thống là 92,43%. Tuy nhiên, nếu loại trừ lượng người gửi tiền có số dư từ 1 - 50.000 đồng thì tỷ lệ này chỉ ở mức 87,89%, thấp hơn so với mức được IADI khuyến nghị là 90 - 95%.

Ngoài ra, quy định về thời điểm chi trả tiền gửi được bảo hiểm hiện nay chưa đảm bảo tính kịp thời, chưa có cơ sở để Bảo hiểm tiền gửi Việt Nam thực hiện chi trả tiền gửi sớm hơn, ngay khi tổ chức tín dụng (TCTD) xảy ra sự kiện có nguy cơ gây mất an toàn hệ thống.

Ngân hàng Nhà nước đề xuất cơ chế chi trả 100% bảo hiểm tiền gửi.

Do đó, tại dự thảo Luật, NHNN đề xuất một số thay đổi quan trọng trong việc chi trả bảo hiểm tiền gửi.

Cụ thể, về thời điểm phát sinh nghĩa vụ trả tiền bảo hiểm được đề xuất kể từ một trong các thời điểm sau: Phương án phá sản TCTD được phê duyệt hoặc NHNN có văn bản xác nhận chi nhánh ngân hàng nước ngoài là tổ chức tham gia BHTG mất khả năng chi trả tiền gửi cho người gửi tiền;

Hoặc NHNN có văn bản đình chỉ hoạt động nhận tiền gửi của TCTD được kiểm soát đặc biệt để tổ chức Bảo hiểm tiền gửi chi trả cho người gửi tiền khi TCTD có lỗ lũy kế lớn hơn 100% giá trị của vốn điều lệ và các quỹ dự trữ; hoặc Thuộc trường hợp chi trả trong trường hợp đặc biệt quy định tại Điều 40 Luật này.

Bên cạnh đó, dự thảo Luật điều chỉnh rút ngắn thời hạn chi trả bảo hiểm cho người gửi tiền từ 60 ngày xuống 30 ngày. Việc kéo dài hơn 30 ngày chỉ áp dụng đối với hồ sơ đề nghị trả tiền bảo hiểm phúc tạp, cần thêm thời gian kiểm tra, nhưng tối đa không vượt quá 60 ngày kể từ thời điểm phát sinh nghĩa vụ trả tiền bảo hiểm.

Đặc biệt, Dự thảo Luật bổ sung quy định trong trường hợp đặc biệt Thủ tướng Chính phủ quyết định chi trả toàn bộ các khoản tiền gửi được bảo hiểm của người gửi tiền tại tổ chức tham gia bảo hiểm tiền gửi khi phát sinh nghĩa vụ trả tiền bảo hiểm theo đề nghị của NHNN.

Theo NHNN, cơ chế bảo hiểm toàn bộ số tiền gửi của người gửi tiền được một số quốc gia áp dụng trong trường hợp xảy ra khủng hoảng hệ thống hoặc xảy ra tình trạng đổ vỡ của TCTD có quy mô lớn (có tầm quan trọng hệ thống).

Trong các trường hợp nói trên, người gửi tiền thường có tâm lý mất niềm tin, dẫn đến nguy cơ rút tiền hàng loạt tại cả các TCTD lành mạnh làm ảnh hưởng nghiêm trọng đến an toàn của hệ thống TCTD.

Khi đó, việc triển khai cơ chế bảo hiểm toàn bộ một cách kịp thời sẽ giúp ổn định niềm tin của người gửi tiền, ngăn ngừa hiện tượng rút tiền hàng loạt và làm giảm nguy cơ lây lan khủng hoảng, từ đó đảm bảo an toàn hệ thống ngân hàng và nền kinh tế quốc gia.

Bảo hiểm tiền gửi được tham gia xử lý sự cố, khủng hoảng ngân hàng

Dự thảo Luật bổ sung một chương riêng quy định việc tổ chức Bảo hiểm tiền gửi tham gia xử lý TCTD, tham gia xử lý sự cố, khủng hoảng trong hoạt động của TCTD. Theo đó, tổ chức Bảo hiểm tiền gửi thực hiện cho vay đặc biệt tổ chức tham gia bảo hiểm tiền gửi khi tổ chức này bị rút tiền hàng loạt; cho vay đặc biệt tổ chức tham gia bảo hiểm tiền gửi được kiểm soát đặc biệt để thực hiện phương án phục hồi, phương án chuyển giao bắt buộc.

Dự thảo Luật cũng bổ sung cơ chế về hỗ trợ chi trả tiền gửi cho người gửi tiền, qua đó tạo cơ sở để tổ chức bảo hiểm tiền gửi thực hiện chi trả sớm hơn cho người gửi tiền, đảm bảo an toàn, ổn định của hệ thống, bảo vệ quyền lợi người gửi tiền.

Cụ thể dự thảo Luật quy định NHNN báo cáo Chính phủ quyết định việc yêu cầu tổ chức Bảo hiểm tiền gửi chi trả trong trường hợp TCTD được kiểm soát đặc biệt bị mất hoặc có nguy cơ mất khả năng chi trả.

Tổ chức Bảo hiểm tiền gửi được NHNN cho vay đặc biệt với lãi suất 0% trong trường hợp số tiền trong quỹ dự phòng nghiệp vụ không đủ để chi trả; tổ chức Bảo hiểm tiền gửi xây dựng phương án tăng phí bảo hiểm tiền gửi để chi trả phần vay đặc biệt, báo cáo NHNN xem xét, trình Thủ tướng Chính phủ quyết định.

Ngoài ra, Dự thảo Luật cũng quy định trường hợp phát sinh sự cố, khủng hoảng có nguy cơ gây mất an toàn hệ thống TCTD, tổ chức Bảo hiểm tiền gửi tham gia xử lý sự cố, khủng hoảng. Chính phủ được quyết định trường hợp phát sinh sự cố, khủng hoảng và các biện pháp cần thiết, bao gồm cả các biện pháp khác luật để xử lý sự cố, khủng hoảng và báo cáo Quốc hội tại kỳ họp gần nhất…

Khác với phương pháp truyền thống vốn phụ thuộc nhiều vào hồ sơ giấy tờ, các mối quan hệ và đánh giá chủ quan, mô hình chấm điểm tín dụng hiện đại sử dụng công nghệ dữ liệu lớn (Big Data), trí tuệ nhân tạo (AI) và học máy (machine learning) để đánh giá năng lực tài chính, hành vi tiêu dùng, lịch sử tín dụng của khách hàng một cách nhanh chóng, chính xác và khách quan.

Tại Tọa đàm “Tăng cường năng lực quản trị rủi ro, nâng cao chất lượng tín dụng với mô hình xếp hạng, chấm điểm tín dụng áp dụng công nghệ mới” do Hiệp hội Ngân hàng Việt Nam phối hợp với Trung tâm Thông tin tín dụng Quốc gia Việt Nam (CIC) tổ chức ngày 30/7 tại Hà Nội, Phó Thống đốc Ngân hàng Nhà nước Phạm Tiến Dũng cho rằng chấm điểm tín dụng và quản trị rủi ro trực tuyến đang trở thành nền tảng không thể thiếu trong hoạt động ngân hàng hiện đại. Đây là cách để giảm chi phí, hạ lãi suất và mở rộng cơ hội tiếp cận vốn cho doanh nghiệp, cá nhân.

Từ kinh nghiệm làm việc với Tập đoàn FICO - đơn vị toàn cầu về chấm điểm tín dụng, ông Dũng cho rằng, Việt Nam cần học cách tiếp cận mới, thay vì chỉ dựa vào lịch sử tín dụng, cần đánh giá cả dòng tiền, hành vi tiêu dùng, dữ liệu phi truyền thống. Ông khẳng định, Ngân hàng nào không ứng dụng công nghệ số, không cập nhật công nghệ tiên tiến thì sẽ đứng ngoài cuộc chơi.

Để triển khai cho vay trực tuyến, nhiệm vụ trọng tâm từ Đề án 06, điều kiện tiên quyết là phải xây dựng hệ thống chấm điểm tín dụng và quản trị rủi ro hoàn toàn trên nền tảng số. Ngân hàng Nhà nước đã ban hành Thông tư 12/2024/TT-NHNN cho phép cho vay online đến 100 triệu đồng và đang tiếp tục điều chỉnh chính sách phù hợp thực tiễn.

Dưới góc nhìn của Hiệp hội Ngân hàng, ông Nguyễn Quốc Hùng, Phó Chủ tịch kiêm Tổng Thư ký Hiệp hội Ngân hàng cho rằng công nghệ mới như AI, big data đang mở ra cơ hội nâng cao chất lượng tín dụng. Tuy nhiên, hệ thống hiện tại vẫn còn thiếu kết nối giữa các nguồn dữ liệu như thuế, bảo hiểm xã hội, viễn thông, dẫn đến điểm tín dụng thiếu đồng nhất giữa các ngân hàng và CIC.

Theo ông Lê Anh Tuấn, Phó Tổng Giám đốc CIC, cần chuẩn hóa, tích hợp dữ liệu để tránh trùng lặp, giảm chi phí. Các ngân hàng cũng nhấn mạnh vai trò trung tâm dữ liệu của CIC, với 56 triệu khách hàng cá nhân, đặc biệt trong bối cảnh phê duyệt khoản vay chỉ diễn ra trong vài phút.

Chuyên gia quốc tế nhận định, điểm số từ CIC có thể trở thành “thước đo chuẩn hóa” của toàn ngành, giúp đánh giá khách hàng công bằng, nhất quán. Nếu kết hợp hiệu quả giữa dữ liệu truyền thống và thay thế, ngành ngân hàng sẽ có được bức tranh toàn diện và chính xác hơn về người vay, nền tảng cho tín dụng an toàn và bền vững.

Quang cảnh toạ đàm.

Chia sẻ tại Tọa đàm, bà Phạm Thị Thanh Huyền, chuyên gia cao cấp Quản lý Chương trình cơ sở hạ tầng tài chính Việt Nam và Campuchia, Tổ chức Tài chính quốc tế (IFC)cho biết, trong một chu kỳ tín dụng, điểm số tín dụng và xếp hạng tín dụng không chỉ là công cụ ra quyết định cho bên cho vay, mà còn là giá trị gia tăng cho cả người đi vay và toàn hệ thống tài chính. Điểm tín dụng giúp phản ánh đầy đủ các giai đoạn của quản trị rủi ro tín dụng, đồng thời đơn giản hóa quy trình phê duyệt, thiết kế mức lãi suất và điều khoản phù hợp hơn với từng nhóm khách hàng. Bà Huyền nhấn mạnh: “Người có điểm tín dụng cao sẽ dễ dàng tiếp cận các khoản vay với chi phí thấp hơn và điều kiện linh hoạt hơn”.

Phát biểu kết thúc tọa đàm, ông Trần Trung Dũng, Quyền Tổng Giám đốc CIC cho biết: “Các mô hình chấm điểm tín dụng truyền thống thường sử dụng dữ liệu cũ, không được cập nhật thường xuyên, dẫn đến kết quả thiếu chính xác. Đây là điều tôi từng chứng kiến khi còn công tác tại các ngân hàng thương mại”.

Từ đó, ông Trần Trung Dũng ví von mỗi ngân hàng đều có thể đầu tư “bếp tốt” (công nghệ xử lý) nhưng nếu “nguyên liệu” (dữ liệu) không “tươi”, không “sạch” thì kết quả vẫn sai lệch. Chính vì vậy, cần thiết đầu tư hệ thống dữ liệu chung có tính chia sẻ cao giữa các tổ chức tín dụng.

Ảnh minh hoạ.

Tiền gửi của khối tổ chức kinh tế đạt gần 7,741 triệu tỷ đồng, tăng 0,97% so với cuối năm 2024. Tuy nhiên, nếu so sánh với thời điểm cuối tháng 4, tiền gửi doanh nghiệp đã tăng thêm 116.370 tỷ đồng.

Như vậy, trong tháng 5, cá nhân và tổ chức kinh tế “rót thêm” hơn 181.000 tỷ đồng vào hệ thống ngân hàng. Tháng 4 liền trước, hệ thống ngân hàng cũng có thêm hơn 172.000 tỷ đồng từ cá nhân và tổ chức kinh tế còn tháng 3 là 262.000 tỷ đồng.

Tổng tiền của cá nhân và tổ chức kinh tế tại hệ thống ngân hàng đến hết tháng 4 đạt hơn 15,34 triệu tỷ đồng, lập kỷ lục mới.

Tiền gửi vào ngân hàng vẫn tăng bất chấp trong tháng 5 các ngân hàng thương mại ồ ạt giảm lãi suất. Sau thời gian ngân hàng đưa lãi suất huy động vượt mốc 6%/năm, cao hơn so với mặt bằng chung trong nhiều tháng trước đó thì đến tháng 5 mức lãi này gần như “biến mất”.

Theo ghi nhận, mức lãi suất kỳ hạn 12 tháng phổ biến trên thị trường là 4,5-5,5%/năm. Nhóm nhà băng quốc doanh niêm yết lãi suất kỳ hạn 12 tháng 4,6-4,8%/năm.

Với kỳ hạn 6 tháng, lãi suất bình quân chỉ ở mức 3-5%/năm. Trong đó, nhóm ngân hàng quốc doanh và số ít nhà băng khác trả lãi quanh 3%/năm, đa số đơn vị trên thị trường đều trả từ 4%/năm trở lên, mức cao nhất là 5%/năm.

Theo kết quả điều tra xu hướng kinh doanh quý III của các tổ chức tín dụng và chi nhánh ngân hàng nước ngoài do Ngân hàng Nhà nước thực hiện, các đơn vị đánh giá mặt bằng lãi suất huy động vốn và cho vay tiếp tục giảm nhẹ trong quý II, đặc biệt là lãi suất cho vay. Các đơn vị cho rằng xu hướng lãi suất giảm dự kiến sẽ tiếp tục trong quý III và cuối năm.

Trong tháng 6/2025, lãi suất cho vay bình quân đối với các giao dịch phát sinh mới của các ngân hàng thương mại (NHTM) ở mức 6,3%/năm, giảm 0,6%/năm so với cuối năm 2024.

"Từ đầu năm đến nay lãi suất tiền gửi của các ngân hàng thương mại (NHTM) ổn định, một số ngân hàng điều chỉnh giảm lãi suất tiền gửi. Từ đầu tháng 7/2025 đến nay, một số NHTM giảm lãi suất tiền gửi gồm Bắc Á giảm 0,1% các kỳ hạn và loại hình tiền gửi; VIB giảm 0,1/năm kỳ hạn 36 tháng tiền gửi tại quầy từ 1 tỷ đồng đến dưới 5 tỷ đồng; ngân hàng Bảo Việt giảm 0,15 - 0,2%/năm ở các kỳ hạn 6 - 13 tháng…", đại diện NHNN cho biết.

Trước đó, cũng có một số ngân hàng điều chỉnh giảm lãi suất tiền gửi niêm yết như Lộc Phát giảm 0,2%/năm kỳ hạn 18 - 60 tháng cho hình thức gửi trực tuyến; Quốc dân giảm 0,1%/năm tùy kỳ hạn...

Ảnh minh hoạ.

Theo khảo sát thị trường Big 4, biểu lãi suất tiết kiệm online dành cho khách hàng cá nhân do Agribank công bố hiện ghi nhận như: Đối với kỳ hạn 1 - 2 tháng, lãi suất là 2,4%/năm; kỳ hạn 3 - 5 tháng đạt 3%/năm; kỳ hạn 6 - 11 tháng ở mức 3,7%/năm; kỳ hạn 12 - 18 tháng là 4,8%/năm. Đáng chú ý, lãi suất cao nhất khi gửi trực tuyến tại Agribank đạt 4,9%/năm, áp dụng cho kỳ hạn 24 tháng.

Với Viecombank, lãi suất huy động tiền gửi bằng VND với cá nhân dao động từ 0,20% cho không kỳ hạnl; 1,50% cho kỳ hạn 1 - 2 tháng; 1,80% cho 3 tháng; 2,80% cho 6 tháng và 4,60 - 4,70% cho kỳ hạn từ 12 đến 48 tháng. Đối với doanh nghiệp và nhóm doanh nghiệp nhỏ và vừa (SME), lãi suất huy động giữ nguyên cấu trúc tương tự cá nhân với các kỳ hạn đến 60 tháng.

Bên cạnh đó, lãi suất cho vay áp dụng nhiều chương trình ưu đãi. Cụ thể, cho vay mua, xây hoặc sửa nhà từ 3,99%/năm, áp dụng đến 31/3/2026. Các khoản vay tín chấp theo lương có mức từ 6,0% đến 7,5%/năm tùy kỳ hạn. Cho vay sản xuất kinh doanh ngắn hạn dành cho cá nhân và SME từ 4,6%/năm, riêng SME xanh từ 4,2%/năm. Ngoài ra, các chương trình vay bất động sản, ô tô và tiêu dùng có lãi suất cố định 5,5%/năm cho 6 tháng hoặc 5,7%/năm cho 12 tháng, và theo gói “An tâm lãi suất” từ 6,2% đến 9,5%/năm cho kỳ hạn 18 - 60 tháng.

Đơn cử VPBankSME đang triển khai chương trình ưu đãi lớn nhất năm dành riêng cho khách hàng doanh nghiệp - “Giao dịch online, Vận may tiền tỷ” với tổng giải thưởng gần 4 tỷ đồng, áp dụng cho các giao dịch trên ứng dụng ngân hàng điện tử NEOBiz. Đây là Chương trình ưu đãi lớn nhất trong năm dành riêng cho khách hàng doanh nghiệp (KHDN) giao dịch trên ngân hàng điện tử VPBank NEOBiz - nền tảng số được thiết kế riêng cho doanh nghiệp, giúp đơn giản hóa và tối ưu hóa toàn bộ quá trình quản lý tài chính, thanh toán và vận hành dòng tiền.

Thống đốc NHNN Việt Nam Nguyễn Thị Hồng.

Tại Hội nghị trực tuyến Chính phủ với địa phương mới đây, Thống đốc NHNN Nguyễn Thị Hồng cho biết, NHNN sẽ tiếp tục duy trì lãi suất điều hành ở mức thấp để định hướng thị trường giảm lãi suất cho vay hỗ trợ doanh nghiệp và người dân; đồng thời, tiếp tục chỉ đạo các tổ chức tín dụng (TCTD) tiết giảm chi phí hoạt động, tăng cường ứng dụng công nghệ thông tin, chuyển đổi số và các giải pháp khác để phấn đấu hạ lãi suất cho vay…; điều hành tỷ giá linh hoạt, phù hợp, góp phần hấp thu các cú sốc bên ngoài. Do đó, thị trường ngoại tệ hoạt động thông suốt, các nhu cầu ngoại tệ hợp pháp của nền kinh tế được đáp ứng đầy đủ, kịp thời…

Về định hướng, giải pháp điều hành chính sách tiền tệ thời gian tới, Thống đốc NHNN cho biết, sẽ tiếp tục theo dõi sát diễn biến, tình hình kinh tế thế giới, trong nước để điều hành chính sách tiền tệ chủ động, linh hoạt, kịp thời, hiệu quả; điều hành lãi suất, tỷ giá phù hợp với diễn biến thị trường, kinh tế vĩ mô, lạm phát và mục tiêu chính sách tiền tệ; chỉ đạo các TCTD tiết giảm chi phí, ổn định lãi suất tiền gửi, phấn đấu giảm lãi suất cho vay nhằm hỗ trợ doanh nghiệp và nền kinh tế.

Theo số liệu mới nhất từ Ngân hàng Nhà nước, lãi suất cho vay bình quân phát sinh mới đến thời điểm giữa tháng 7 đã giảm xuống còn khoảng 6,23%/năm, tức thấp hơn 0,7 điểm phần trăm so với cuối năm 2024. Đây là tín hiệu tích cực cho nền kinh tế trong bối cảnh các doanh nghiệp đang cần vốn giá rẻ để mở rộng hoạt động, trong khi người dân có nhu cầu vay tiêu dùng và bất động sản vẫn tương đối lớn.

Song song với việc giảm lãi suất cho vay, mặt bằng lãi suất huy động tại nhiều ngân hàng thương mại cũng được điều chỉnh theo hướng hạ nhiệt. Từ đầu quý III/2025, nhiều nhà băng tiếp tục giảm nhẹ lãi suất tiền gửi, đặc biệt ở các kỳ hạn dài và đối với hình thức gửi trực tuyến. Chẳng hạn, BacABank giảm 0,1 điểm phần trăm cho tất cả kỳ hạn; VIB điều chỉnh lãi suất kỳ hạn 36 tháng tại quầy cho khoản từ 1 đến dưới 5 tỷ đồng, giảm 0,1%/năm; BaoViet Bank cũng giảm mạnh hơn, từ 0,15 đến 0,2 điểm phần trăm ở kỳ hạn từ 6 đến 13 tháng. Trước đó, LPBank đã hạ 0,2%/năm với tiền gửi online kỳ hạn dài, trong khi NCB cũng điều chỉnh giảm 0,1%/năm ở một số kỳ hạn.

Ảnh minh họa.

Biểu lãi suất tiết kiệm tại nhóm ngân hàng thương mại nhà nước lớn (Big 4) hiện đang ổn định ở mức thấp. Tại Agribank, lãi suất tiết kiệm trực tuyến cho cá nhân dao động từ 2,4%/năm ở kỳ hạn 1–2 tháng, lên đến 4,8%/năm ở kỳ hạn 12–18 tháng, và cao nhất là 4,9%/năm ở kỳ hạn 24 tháng. Mức lãi suất này có sự nhỉnh hơn so với BIDV ở các kỳ hạn ngắn, trong khi kỳ hạn dài 24 tháng thì cả hai ngân hàng cùng áp dụng mức 4,9%/năm. VietinBank hiện niêm yết cao hơn khi áp dụng 5%/năm cho kỳ hạn 24 tháng, trong khi Vietcombank có xu hướng thấp hơn, chỉ dao động khoảng 4,6 đến 4,7%/năm cho các kỳ hạn từ 12 đến 48 tháng.

Không chỉ lãi suất huy động, mặt bằng lãi suất cho vay cũng có sự phân hóa đáng kể, với nhiều chương trình ưu đãi được triển khai nhằm kích thích tiêu dùng và đầu tư. Vietcombank đang triển khai các gói vay mua, xây, sửa nhà với lãi suất chỉ từ 3,99%/năm áp dụng đến hết quý I/2026. Các khoản vay tín chấp theo lương có lãi suất từ 6 đến 7,5%/năm, trong khi vay sản xuất kinh doanh ngắn hạn cho cá nhân và doanh nghiệp nhỏ, vừa dao động từ 4,6%/năm.

Đặc biệt, các khoản vay trong chương trình “SME xanh” còn được hưởng mức lãi suất thấp chỉ từ 4,2%/năm. Một số gói vay bất động sản, ô tô hoặc tiêu dùng được ngân hàng này ưu đãi cố định từ 5,5 đến 5,7%/năm trong 6 đến 12 tháng, hoặc áp dụng lãi suất ổn định từ 6,2 đến 9,5%/năm trong thời gian từ 18 đến 60 tháng. Cùng với đó, VPBank SME triển khai chương trình “Giao dịch online, vận may tiền tỷ” nhằm khuyến khích khách hàng doanh nghiệp sử dụng nền tảng ngân hàng điện tử NEOBiz để quản lý dòng tiền linh hoạt, giảm chi phí giao dịch.

Diễn biến lãi suất thời gian qua phản ánh rõ nét định hướng điều hành của Ngân hàng Nhà nước trong năm 2025, đó là tiếp tục nới lỏng chính sách tiền tệ có kiểm soát để thúc đẩy tăng trưởng kinh tế trong khi vẫn đảm bảo ổn định kinh tế vĩ mô. Phát biểu tại Hội nghị Chính phủ với các địa phương, Thống đốc Ngân hàng Nhà nước Nguyễn Thị Hồng khẳng định sẽ duy trì mặt bằng lãi suất điều hành ở mức thấp, đồng thời chỉ đạo hệ thống các tổ chức tín dụng tiết giảm chi phí hoạt động, đẩy mạnh chuyển đổi số và tăng cường quản trị rủi ro để từng bước hạ lãi suất cho vay, hỗ trợ tốt hơn cho các lĩnh vực ưu tiên. Mặt khác, Ngân hàng Nhà nước tiếp tục điều hành tỷ giá linh hoạt theo tín hiệu thị trường, góp phần hấp thụ cú sốc từ bên ngoài, ổn định thị trường ngoại hối và đảm bảo đáp ứng đầy đủ nhu cầu ngoại tệ hợp pháp của nền kinh tế.

Trong bối cảnh kinh tế thế giới vẫn tiềm ẩn nhiều bất ổn, việc duy trì một mặt bằng lãi suất hợp lý, vừa hỗ trợ tăng trưởng vừa không tạo áp lực lớn lên lạm phát là bài toán không dễ. Tuy nhiên, với những diễn biến tích cực của nửa đầu năm 2025 và sự chủ động trong chính sách điều hành, Ngân hàng Nhà nước cho thấy quyết tâm tiếp tục bám sát tình hình thực tế để đưa ra các biện pháp linh hoạt, hiệu quả, đồng hành cùng doanh nghiệp và người dân trong quá trình phục hồi và phát triển bền vững.

P.T

Một trong những rào cản lớn chính là nhận thức và thói quen đầu tư của nhà đầu tư cá nhân. Thực tế, phần lớn nhà đầu tư vẫn ra quyết định dựa trên tin đồn và tâm lý đám đông, thay vì phân tích dữ liệu và tầm nhìn dài hạn. Khi thị trường giảm, nhiều người lo sợ và không dám mua, trong khi khi thị trường tăng lại sẵn sàng “đu đỉnh” vì kỳ vọng tăng tiếp. Điều này khiến thị trường thường xuyên biến động khó lường, và nhà đầu tư nhỏ lẻ dễ rơi vào bẫy thua lỗ.

Trong bối cảnh đó, vai trò của các quỹ đầu tư chuyên nghiệp trở nên quan trọng hơn bao giờ hết. Các quỹ đầu tư có chiến lược rõ ràng, tập trung vào giá trị doanh nghiệp thay vì chạy theo biến động giá cổ phiếu ngắn hạn. Họ tìm kiếm và nắm giữ các công ty có đội ngũ lãnh đạo chất lượng, tiềm năng tăng trưởng dài hạn và định giá hợp lý, thay vì bị chi phối bởi tin tức thất thiệt hay biến động tức thời.

Ảnh minh họa.

Tuy nhiên, ngành quỹ ở Việt Nam vẫn chưa phổ biến rộng rãi với nhà đầu tư cá nhân. Một phần nguyên nhân là hệ thống phân phối còn yếu và thiếu hiệu quả. Việc tiếp cận chứng chỉ quỹ còn khó khăn, đặc biệt khi kênh phân phối chủ lực là ngân hàng chưa được khai thông về mặt pháp lý. Trong khi đó, công ty chứng khoán vẫn ưu tiên môi giới cổ phiếu, còn các nền tảng công nghệ tài chính mới đang ở giai đoạn đầu phát triển.

Để thị trường phát triển mạnh, cần một cuộc cải tổ toàn diện từ cả phía cung (sản phẩm, công ty quản lý quỹ) lẫn phía cầu (nhà đầu tư, hệ thống phân phối). Cần mở rộng và nâng cao chất lượng các sản phẩm quỹ, đồng thời xây dựng hệ thống phân phối đa kênh, hiệu quả và dễ tiếp cận hơn.

Bên cạnh đó, cần tạo ra một “sân chơi” cạnh tranh, minh bạch và công bằng để các công ty quản lý quỹ phát triển lành mạnh. Dù có hơn 40 công ty hoạt động trong ngành, chỉ số ít thực sự có sản phẩm chất lượng cao. Đồng thời, việc tiếp cận thị trường của các nhà đầu tư quốc tế còn gặp nhiều trở ngại do khâu cấp phép và hành lang pháp lý chưa linh hoạt.

Một vấn đề khác nằm ở nguồn hàng hóa đầu tư. Các quỹ dù có nguồn lực nhưng vẫn gặp khó khi tìm doanh nghiệp đủ tốt để đầu tư. Thị trường trái phiếu doanh nghiệp, kênh yêu thích của nhiều quỹ đang bị kiểm soát chặt, trong khi thủ tục cấp phép phát hành kéo dài khiến dòng vốn bị nghẽn.

Trước những thách thức đó, cơ quan quản lý đang hoàn thiện Đề án tái cấu trúc ngành quản lý quỹ với các nhóm giải pháp: Hoàn thiện pháp lý, thiết kế sản phẩm mới, nâng cao năng lực tổ chức quản lý, đa dạng hóa kênh phân phối và ưu đãi thuế hợp lý. Đồng thời, việc tăng cường đào tạo và nâng cao nhận thức cho nhà đầu tư cũng được chú trọng nhằm xây dựng nền tảng đầu tư dài hạn bền vững.

Ngành quản lý quỹ còn có vai trò then chốt trong lộ trình nâng hạng thị trường chứng khoán Việt Nam. Nếu được phát triển đúng hướng, các quỹ đầu tư sẽ thu hút dòng vốn nước ngoài hiệu quả hơn, đặc biệt là từ các nhà đầu tư tổ chức, qua đó đóng góp tích cực vào sự phát triển dài hạn của thị trường vốn.

Thị trường chứng khoán Việt Nam đã có bước phát triển mạnh mẽ trong những năm gần đây về quy mô, thanh khoản và chất lượng hàng hóa. Để đạt mục tiêu nâng hạng lên thị trường mới nổi vào năm 2025, như Chiến lược phát triển thị trường chứng khoán đến năm 2030 đã đặt ra, cần tiếp tục hoàn thiện khung pháp lý, cải thiện tính minh bạch và bảo vệ nhà đầu tư, trong đó, ngành quản lý quỹ đóng vai trò thiết yếu.

Sự phát triển của ngành quản lý quỹ không chỉ góp phần giảm áp lực lên hệ thống tín dụng ngân hàng, mà còn là bước tiến quan trọng để thị trường vốn Việt Nam tiệm cận chuẩn mực quốc tế, trở thành kênh huy động vốn trung và dài hạn bền vững cho nền kinh tế.

P.T

Tại dự thảo Nghị định thay thế Nghị định 88/2019 về xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực tiền tệ và ngân hàng, một quy định mới được nêu là phạt tiền từ 400 triệu đồng đến 500 triệu đồng đối với vi phạm về gắn việc bán sản phẩm bảo hiểm không bắt buộc trong cung ứng sản phẩm, dịch vụ ngân hàng dưới mọi hình thức theo quy định tại Luật Các tổ chức tín dụng.

Một điểm mới đáng chú ý trong dự thảo nghị định thay thế Nghị định 88/2019/NĐ-CP về xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực tiền tệ và ngân hàng là quy định xử phạt nặng các hành vi ép buộc khách hàng mua bảo hiểm không bắt buộc khi sử dụng dịch vụ ngân hàng.

Ảnh minh hoạ.

Theo đó, các ngân hàng thương mại hoặc tổ chức tín dụng nếu gắn sản phẩm bảo hiểm không bắt buộc với sản phẩm, dịch vụ ngân hàng dưới bất kỳ hình thức nào có thể bị phạt tiền từ 400 triệu đồng đến 500 triệu đồng. Mức phạt này được xây dựng nhằm phù hợp với Luật Các tổ chức tín dụng đã chính thức có hiệu lực từ tháng 7/2024.

Hiện tại, pháp luật không quy định loại bảo hiểm nào là bắt buộc đối với người vay vốn ngân hàng. Việc gắn bảo hiểm không bắt buộc như điều kiện để phê duyệt khoản vay hay cung ứng dịch vụ khác là vi phạm và sẽ bị xử lý nghiêm.

Ngoài ra, mức phạt từ 400 triệu đồng đến 500 triệu đồng cũng được áp dụng đối với các hành vi vi phạm nghiêm trọng khác như hoạt động ngân hàng không có giấy phép, can thiệp trái pháp luật vào tổ chức tín dụng, hoặc thực hiện hành vi hạn chế cạnh tranh gây ảnh hưởng tới an toàn hệ thống ngân hàng và chính sách tiền tệ quốc gia.

Dự thảo cũng nêu rõ các mức phạt đối với hành vi sai phạm trong niêm yết và áp dụng lãi suất huy động vốn, phí cung ứng dịch vụ với ba mức phạt cụ thể:

Phạt từ 10 đến 20 triệu đồng nếu không niêm yết công khai lãi suất huy động, phí dịch vụ hoặc niêm yết không rõ ràng, gây hiểu nhầm cho khách hàng.

Phạt từ 20 đến 40 triệu đồng đối với hành vi áp dụng lãi suất, phí dịch vụ không đúng với mức đã công khai.

Phạt từ 50 đến 100 triệu đồng nếu vi phạm quy định về lãi suất huy động vốn, kinh doanh và cung ứng sản phẩm phái sinh liên quan đến lãi suất, tiền tệ, giá cả hàng hóa hoặc tài sản tài chính khác.

Một điểm đáng chú ý khác là mức phạt từ 150 triệu đồng đến 200 triệu đồng sẽ áp dụng cho các tổ chức tín dụng không xây dựng quy trình quản lý rủi ro, không phân loại khách hàng theo mức độ rủi ro hoặc thực hiện sai quy định trong phân loại.

Quy định này nhằm tăng cường hiệu quả trong công tác phòng chống rửa tiền, tài trợ khủng bố và tài trợ phổ biến vũ khí hủy diệt hàng loạt.

Việc bổ sung các chế tài xử phạt rõ ràng và nghiêm khắc trong dự thảo mới nhằm siết chặt kỷ cương thị trường tài chính - ngân hàng, bảo vệ quyền lợi hợp pháp của khách hàng, đồng thời nâng cao chất lượng cung ứng dịch vụ trong lĩnh vực ngân hàng.

Theo thống kê, cả nước hiện có khoảng 200 triệu tài khoản ngân hàng. Tuy nhiên, sau khi áp dụng các biện pháp xác thực sinh trắc học thông qua căn cước công dân gắn chip và ứng dụng định danh điện tử, chỉ còn hơn 113 triệu tài khoản cá nhân và hơn 711.000 tài khoản tổ chức được ghi nhận là đang hoạt động hợp lệ.

Điều này đồng nghĩa có gần 86 triệu tài khoản đã không phát sinh giao dịch trong thời gian dài, phần lớn trong số đó có thể là tài khoản không chính chủ, bị bỏ quên hoặc được tạo lập với mục đích gian lận. Để đảm bảo an ninh hệ thống tài chính, các ngân hàng sẽ tiến hành xóa sổ các tài khoản này bắt đầu từ ngày 1/9/2025. Nhiều ngân hàng thương mại lớn đã chủ động rà soát, khóa các tài khoản bất thường từ sớm để chuẩn bị cho đợt xử lý này.

Ảnh minh họa.

Hoạt động xác minh sinh trắc học đang được triển khai đồng bộ với các đề án chuyển đổi số quốc gia, dưới sự phối hợp giữa ngành ngân hàng và lực lượng quản lý dữ liệu dân cư. Tính đến giữa tháng 6/2025, đã có hơn 119 triệu hồ sơ khách hàng cá nhân và hơn 1,1 triệu hồ sơ tổ chức được xác minh qua sinh trắc học. Việc đối chiếu này đã mang lại hiệu quả rõ rệt trong việc phòng chống gian lận tài chính: số lượng người bị lừa đảo, mất tiền giảm hơn một nửa so với cùng kỳ năm trước; số tài khoản bị lợi dụng để nhận tiền lừa đảo cũng giảm gần một nửa.

Các ngân hàng sẽ tiếp tục rà soát để đóng các tài khoản không cập nhật giấy tờ tùy thân còn hiệu lực hoặc chưa xác thực sinh trắc học. Đây được coi là biện pháp quan trọng để ngăn chặn tình trạng tài khoản “ma” bị lợi dụng cho các hành vi phạm pháp như rửa tiền, chiếm đoạt tài sản qua ngân hàng điện tử.

Đối với khối doanh nghiệp và tổ chức, quy định mới tại Thông tư số 17 yêu cầu tất cả tài khoản phải được thu thập thông tin sinh trắc học từ ngày 1/7/2025. Nếu không đáp ứng, các tài khoản này sẽ bị dừng giao dịch trên môi trường số. Dự thảo sửa đổi thông tư đang được xây dựng theo hướng siết chặt hơn: người đại diện pháp luật và kế toán trưởng phải trực tiếp đến ngân hàng để mở tài khoản, không được ủy quyền. Dữ liệu sinh trắc học sẽ được thu thập và đối chiếu với cơ sở dữ liệu quốc gia để bảo đảm chính xác và an toàn.

Ngoài ra, các tổ chức tín dụng sẽ phải sử dụng công nghệ xác thực sinh trắc học để kiểm tra người đến giao dịch, thay vì chỉ dựa vào nhân viên ngân hàng như hiện nay. Quy định mới liên quan đến việc xác thực qua công nghệ sẽ có hiệu lực từ ngày 1/9/2025, đánh dấu bước tiến lớn trong quản lý tài khoản ngân hàng và phòng chống rủi ro gian lận.

Song song với việc tăng cường kiểm soát, hoạt động thanh toán không dùng tiền mặt tiếp tục đạt nhiều kết quả tích cực. Trong 5 tháng đầu năm 2025, tổng lượng giao dịch không dùng tiền mặt tăng hơn 45% về số lượng và hơn 25% về giá trị so với cùng kỳ năm trước. Các kênh thanh toán điện tử như Internet, điện thoại di động, mã QR đều tăng mạnh, đặc biệt là giao dịch qua mã QR tăng gần 180% về giá trị. Hệ thống thanh toán điện tử liên ngân hàng và hệ thống chuyển mạch tài chính tiếp tục hoạt động ổn định, an toàn, phục vụ tốt nhu cầu giao dịch của người dân và doanh nghiệp.

Các tổ chức cung ứng dịch vụ thanh toán và trung gian thanh toán cũng được yêu cầu tăng cường biện pháp đảm bảo an toàn bảo mật. Cơ quan quản lý sẽ tiếp tục phối hợp với các lực lượng chức năng để phát hiện và xử lý các hành vi vi phạm, tội phạm công nghệ cao trong lĩnh vực ngân hàng. Việc làm sạch hệ thống tài khoản, siết chặt quản lý danh tính người dùng và thúc đẩy thanh toán số đang góp phần xây dựng một hệ thống tài chính hiện đại, minh bạch và an toàn hơn cho toàn xã hội.

P.T

Phó Thống đốc Ngân hàng Nhà nước Phạm Thanh Hà cho biết, đến nay, hệ thống ngân hàng đã đạt nhiều kết quả tích cực trong thanh toán và chuyển đổi số; hoàn thiện cơ chế, chính sách thanh toán không dùng tiền mặt, tạo điều kiện cho người dân, doanh nghiệp tiếp cận các dịch vụ thanh toán hiện đại, tiện ích.

Ảnh minh hoạ.

Dữ liệu mới nhất từ Ngân hàng Nhà nước cho thấy, hầu hết dịch vụ ngân hàng cơ bản đã được số hóa trên các kênh điện tử; nhiều ngân hàng ghi nhận hơn 95% giao dịch thực hiện qua kênh số. Hệ sinh thái ngân hàng số ngày càng đa dạng, thông minh, mang lại tiện ích cho khách hàng với các dịch vụ như chuyển tiền, thanh toán, gửi tiết kiệm, vay online... ngay trên điện thoại. Nhiều nghiệp vụ đã được số hóa hoàn toàn như mở tài khoản, mở thẻ, ví điện tử, chuyển tiền, gửi tiết kiệm, cho vay.

Nhờ hạ tầng chuyển đổi số ngành ngân hàng được đầu tư, nâng cấp liên tục, thanh toán không dùng tiền mặt và chuyển đổi số đã đạt kết quả tích cực. Theo Ngân hàng Nhà nước, trong năm tháng đầu năm 2025, tổng giao dịch tăng 45,44% về số lượng và 25,21% về giá trị so với cùng kỳ. Giao dịch qua internet tăng 47,09% về số lượng, 34,46% về giá trị; qua điện thoại di động tăng 39,9% và 23,22%; qua QR Code tăng 76,62% và 179,14%; qua hệ thống thanh toán điện tử liên ngân hàng tăng 9,99% và 39,85%; qua hệ thống chuyển mạch và bù trừ điện tử tăng 14,33% và 3,85%.

Đại diện Ngân hàng Nhà nước cho biết, sự phát triển mạnh của các kênh thanh toán trực tuyến đang dần thay đổi thói quen dùng tiền mặt. Cụ thể, giao dịch qua ATM giảm 12,83% về số lượng và 4,49% về giá trị, cho thấy nhu cầu rút tiền mặt giảm, được thay thế bằng các phương thức thanh toán không dùng tiền mặt.

Phó Thống đốc Phạm Thanh Hà cho biết, ngành ngân hàng đã phối hợp Bộ Công an triển khai Đề án 06 và Kế hoạch phối hợp số 01/KHPH-BCANHNN, đạt nhiều kết quả quan trọng, góp phần thúc đẩy kinh tế số, xã hội số và Chính phủ số.

Phó Vụ trưởng Thanh toán Ngân hàng Nhà nước Lê Anh Dũng cũng cho biết, đến ngày 27/6, các tổ chức tín dụng và trung gian thanh toán đã đối chiếu, cập nhật thông tin sinh trắc học cho hơn 119 triệu hồ sơ khách hàng cá nhân qua CCCD gắn chip hoặc VNeID (đạt 100% số tài khoản cá nhân phát sinh giao dịch số), hơn 1,1 triệu hồ sơ khách hàng tổ chức và loại bỏ gần 86 triệu tài khoản “chết”.

Trung tâm Thông tin tín dụng Quốc gia (CIC) đã phối hợp Bộ Công an hoàn thành sáu đợt đối chiếu, làm sạch khoảng 57 triệu lượt hồ sơ khách hàng theo phương thức offline. Ông Lê Anh Dũng cho biết, sau khi làm sạch dữ liệu và áp dụng đối khớp sinh trắc học, so cùng kỳ năm 2024, số khách hàng cá nhân bị lừa đảo, mất tiền giảm 57%, số tài khoản nhận tiền lừa đảo giảm 47%.

Để tăng cường bảo vệ khách hàng, Ngân hàng Nhà nước đang phối hợp Bộ Công an xây dựng Hệ thống SIMO hỗ trợ quản lý, giám sát, phòng ngừa gian lận trong thanh toán. Hệ thống cho phép các tổ chức thành viên báo cáo tài khoản đáng ngờ; khi kết nối hai chiều với SIMO, tổ chức tín dụng có thể cảnh báo khách hàng về trạng thái nghi ngờ của tài khoản nhận tiền.

Hiện BIDV và Vietcombank là những ngân hàng đầu tiên thí điểm tính năng “cảnh báo người dùng” từ hệ thống SIMO và bước đầu đạt kết quả tích cực. Sau hơn một tháng triển khai, app của BIDV đã dừng hơn 40.000 lượt chuyển tiền nhờ cảnh báo, với tổng giá trị khoảng 160 tỷ đồng. Lãnh đạo Ngân hàng Nhà nước cho biết sẽ đánh giá, rút kinh nghiệm từ giai đoạn đầu trước khi mở rộng áp dụng cho các ngân hàng khác.

Ngày 8/7, Ngân hàng Nhà nước tổ chức họp báo thường kỳ quý II/2025.

Thông tin về việc điều hành tín dụng, Vụ trưởng Vụ Chính sách tiền tệ (Ngân hàng Nhà nước), ông Phạm Chí Quang cho biết có nhiều nguyên nhân khiến việc VND vẫn mất giá từ 2,7-2,8% trong khi từ đầu năm 2024, DXY giảm từ 10%.

Theo ông Quang, một trong những lý do nổi bật là việc duy trì lãi suất tiền đồng ở mức thấp.

Ông Quang nói, lãi suất là một yếu tố quan trọng trong việc duy trì sức mạnh của một đồng tiền. Trong thời gian qua, thực hiện chỉ đạo của Chính phủ về việc giảm lãi suất cho vay để đảm bảo tăng trưởng kinh tế, Ngân hàng Nhà nước chỉ đạo các tổ chức tín dụng tiết giảm chi phí, giảm lãi suất cho vay. Theo đó, lãi suất cho vay giảm 0,6% so với cuối năm 2024.

Vụ trưởng Vụ Chính sách tiền tệ lý giải, khi VND không còn hấp dẫn, đồng USD hấp dẫn hơn, các tổ chức sẽ chuyển sang nắm giữ USD. Đáng nói, mặc dù nhìn cán cân thanh toán của chúng ta vẫn ổn định, chúng ta vẫn có thặng dư tốt nhưng dòng tiền chuyển đổi rất nhanh liên quan đến dòng vốn ngoại trên thị trường chứng khoán liên tục rút vốn từ năm 2024 đến nay.

Ông Phạm Chí Quang - Vụ trưởng Vụ Chính sách tiền tệ, Ngân hàng Nhà nước.

Theo thống kê, trong 6 tháng đầu năm 2025, nhà đầu tư nước ngoài giải ngân hơn 267.600 tỷ đồng vào thị trường chứng khoán Việt Nam và bán ra khoảng 308.300 tỷ đồng. Giá trị rút ròng đạt 40.700 tỷ đồng, tương đương 1,5 tỷ USD.

Dự báo tỷ giá và lãi suất trong 6 tháng cuối năm, ông Quang điểm lại thông tin ngay trong sáng cùng ngày, chính quyền Tổng thống Mỹ Donald Trump có công bố mức thuế đối ứng với 14 quốc gia. Ông cho rằng với biểu thuế suất này, dòng vốn FDI sẽ bị ảnh hưởng lớn.

Ông Phạm Chí Quang nói: Nước ta có độ mở lớn, thị trường xuất khẩu rất lớn đặc biệt xuất khẩu sang Mỹ, vì vậy chính sách thuế sẽ ảnh hưởng rất lớn đến tỷ giá, lãi suất trong thời gian tới khi dòng vốn có sự dịch chuyển giữa các quốc gia.

Tiếp đó, ông Quang cho rằng chính sách của Cục Dự trữ Liên bang Mỹ (Fed) cũng là điều đáng quan tâm. Theo đó, Fed đã trì hoãn giảm lãi suất 2 lần, do chính sách thuế của chính quyền ông Trump. Mặc dù lạm phát các nước châu Âu, Nhật Bản có xu hướng giảm nhưng lạm phát ở Mỹ lại rất bấp bênh. Trong khi đó chính sách điều hành lãi suất của Ngân hàng Trung ương Mỹ là dựa trên các số liệu, đặc biệt là dữ liệu việc làm.Trong khi dữ liệu này lại đang có rất nhiều ẩn số.

Vụ trưởng Quang cho rằng, với sự biến động khó lường trước của chính sách giảm lãi suất của Fed nên đây sẽ là nhân tố tác động rất lớn sự vận động lãi suất và tỷ giá của VIệt Nam.

Ông Quang cho biết, mặc dù kinh tế nước ta có phục hồi nhất định nhưng số liệu do Bộ Tài chính công bố cho thấy lượng doanh nghiệp rút lui tại thị trường rất lớn nên việc phát triển bền vững của GDP cũng cần phải hết sức cân nhắc vì sẽ tác động lại chính sách tiền tệ của Ngân hàng Nhà nước.

Thực hiện chỉ đạo của Chính phủ trong việc tăng trưởng kinh tế và để duy trì mức tăng trưởng 16% trong năm 2025, đến nay, theo ông Quang, lạm phát khả năng cao sẽ kiểm soát được ở mức như quốc hội đề ra là dưới 4,5%.

Với bối cảnh tăng trưởng tín dụng rất ấm nóng như hiện nay, với mức tăng 9,9% so với cuối năm 2024 (tính đến hết tháng 6/2025), ông Phạm Chí Quang cho biết Ngân hàng Nhà nước sẽ không chủ quan với tăng trưởng tín dụng.

Theo đó, trong 6 tháng cuối năm, nếu lạm phát được kiểm soát, các ngân hàng thương mại giữ được mức thanh khoản tốt, nợ xấu trong tầm kiểm soát, Ngân hàng Nhà nước sẽ cân nhắc nới thêm zoom cho các ngân hàng còn dư địa.

H.P (t/h)

Ngân hàng Nhà nước Việt Nam cho biết đang lấy ý kiến của các tổ chức, cá nhân đối với Dự thảo Thông tư sửa đổi, bổ sung một số điều của Thông tư số 52/2018 quy định xếp hạng tổ chức tín dụng, chi nhánh ngân hàng nước ngoài.

Luật Các tổ chức tín dụng năm 2024 (có hiệu lực từ ngày 1/7/2024) sửa đổi, bổ sung các quy định liên quan đến can thiệp sớm, kiểm soát đặc biệt đối với các tổ chức tín dụng, chi nhánh ngân hàng nước ngoài. Thông tư số 52 có một số nội dung quy định liên quan đến xếp hạng được tham chiếu đến các quy định tại Luật Các tổ chức tín dụng năm 2010.

Ngân hàng Nhà nước cần thiết ban hành Thông tư sửa đổi, bổ sung một số điều của Thông tư số 52 để sửa đổi, bổ sung các nội dung liên quan nêu trên để phù hợp với quy định pháp luật hiện hành.

Ngân hàng Nhà nước nâng các tiêu chí xếp hạng ngân hàng để hướng đến phát triển bền vững. (Ảnh minh hoạ)

Theo dự thảo thông tư này, Ngân hàng Nhà nước sửa, phân loại nhóm ngân hàng thương mại có quy mô lớn là nhóm có tổng trị giá tài sản bình quân theo quý trong năm xếp hạng trên 200.000 tỷ đồng (thay vì 100.000 tỷ đồng theo quy định hiện tại).

Trong những năm qua, quy mô tổng tài sản của hệ thống các tổ chức tín dụng tăng lên đáng kể: năm 2018 đạt hơn 11 triệu tỷ đồng; năm 2024 đạt 22,9 triệu tỷ đồng, gấp 2,1 lần so với tổng tài sản năm 2018 (trong đó, tổng tài sản của các ngân hàng thương mại tăng gấp 2,1 lần trong giai đoạn 2018-2024). Vì vậy, việc điều chỉnh quy mô nhóm đồng hạng đối với các ngân hàng thương mại trong quá trình xếp hạng là cần thiết, để phù hợp hơn với thực tiễn.

Ngân hàng Nhà nước cũng bổ sung thêm một phương án mới trong tính toán tỷ lệ an toàn vốn và cộng thêm 1 điểm vào chỉ tiêu định lượng về tỷ lệ an toàn vốn.

Quy định này nhằm khuyến khích các ngân hàng áp dụng sớm tiêu chuẩn theo khuyến nghị của Ủy ban Basel về an toàn vốn.

Ngoài ra, Ngân hàng Nhà nước nâng trọng số của quản trị điều hành từ 10% lên 15%. Trong khi đó, Ngân hàng Nhà nước giảm trọng số kết quả hoạt động kinh doanh từ 20% xuống 15%.

Ngân hàng Nhà nước cho rằng, các ngân hàng cần hướng đến phát triển bền vững, không vì mục tiêu lợi nhuận ngắn hạn trước mắt để phù hợp với mục tiêu chung trong Chiến lược phát triển ngành ngân hàng Việt Nam đến năm 2025, định hướng đến năm 2030.

Ngày 1/7/2025, tại Hà Nội, trong khuôn khổ Dự án hỗ trợ kỹ thuật do Cục Kinh tế Liên bang Thụy Sĩ (SECO) hỗ trợ, ủy thác qua Ngân hàng Phát triển châu Á (ADB) quản lý, Ngân hàng Nhà nước Việt Nam (NHNN) tổ chức Tọa đàm “Triển khai Nghị định 94/2025/NĐ-CP ngày 29/4/2025 quy định về Cơ chế thử nghiệm có kiểm soát trong lĩnh vực ngân hàng (Nghị định 94). Phó Thống đốc NHNN Phạm Tiến Dũng chủ trì Tọa đàm.

Tham dự tọa đàm có ông Thomas Gass - Đại sứ Thuỵ Sĩ tại Việt Nam, ông Ron H.Slangen - Phó Giám đốc Quốc gia Ngân hàng Phát triển châu Á (ADB) tại Việt Nam.

Về phía NHNN có đại diện lãnh đạo các Vụ, Cục, đơn vị. Bên cạnh đó còn có đại diện các bộ, ngành, đại diện các tổ chức quốc tế, các tổ chức tín dụng, công ty Fintech...

Phó Thống đốc Phạm Tiến Dũng phát biểu tại toạ đàm.

Tọa đàm là dịp để cơ quan quản lý và các đơn vị liên quan thông tin, chia sẻ các nội dung cơ bản và giải đáp các nội dung chính sách tại Nghị định 94. Qua đó các tổ chức tín dụng, chi nhánh ngân hàng nước ngoài, các công ty Fintech, cơ quan nhà nước có thẩm quyền, khách hàng, các tổ chức và cá nhân khác có liên quan có thể nắm bắt đúng, đầy đủ các nội dung chính sách tại Nghị định 94 để tổ chức triển khai Nghị định 94 hiệu quả; đáp ứng yêu cầu thực hiện thống nhất các quy định mới, bảo đảm an toàn, hiệu quả trong quá trình thử nghiệm.

Phát biểu tại Tọa đàm, Phó Thống đốc NHNN Phạm Tiến Dũng cho biết: “Đứng trước những cơ hội và thách thức mà cuộc cách mạng công nghiệp 4.0 mang lại, Đảng và Nhà nước đã có nhiều chủ trương, chính sách đẩy mạnh ứng dụng, phát triển khoa học công nghệ, thúc đẩy đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số, chủ động, tích cực tham gia cuộc cách mạng công nghiệp 4.0, trong đó ban hành khung thể chế thử nghiệm có kiểm soát đối với các công nghệ, sản phẩm, dịch vụ, mô hình kinh doanh mới là một trong những nhiệm vụ quan trọng trong việc thực hiện “Bộ tứ chiến lược”, gồm: Đột phá, phát triển khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số quốc gia (Nghị quyết 57-NQ/TW); hội nhập quốc tế trong tình hình mới (Nghị quyết 59-NQ/TW); xây dựng và thực thi pháp luật (Nghị quyết 66-NQ/TW); phát triển kinh tế tư nhân (Nghị quyết 68-NQ/TW) để đưa đất nước phát triển nhanh và bền vững trong kỷ nguyên mới.

Ông Thomas Gass - Đại sứ Thụy Sỹ tại Việt Nam phát biểu tại toạ đàm.

Với vai trò huyết mạch của nền kinh tế, phát triển khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số luôn là động lực then chốt giúp ngành Ngân hàng tăng tốc bền vững, nâng cao chất lượng dịch vụ. Thời gian qua, ngành Ngân hàng đã tích cực, chủ động trong triển khai các chủ trương, chính sách của Đảng, Nhà nước và đã đạt được nhiều thành tựu nổi bật trong chuyển đổi số, đóng góp vào sự phát triển chung của nền kinh tế, thể hiện trên các mặt từ thể chế, hạ tầng đến sản phẩm, dịch vụ”.

Phó Thống đốc NHNN nhấn mạnh: “Có lẽ đây là Sandbox (Cơ chế thử nghiệm có kiểm soát) đầu tiên của Việt Nam”.

Theo Nghị định 94, có 3 giải pháp được xem xét tham gia Cơ chế thử nghiệm gồm: Chấm điểm tín dụng, Chia sẻ dữ liệu qua giao diện lập trình ứng dụng mở (Open API), Cho vay ngang hàng (P2P Lending). Trong quá trình triển khai Nghị định, NHNN sẽ tiếp tục rà soát, cập nhật các sản phẩm, dịch vụ, mô hình kinh doanh mới trong lĩnh vực ngân hàng để đánh giá và đề xuất mở rộng các giải pháp tham gia Cơ chế thử nghiệm.

Quảng cảnh toạ đàm.

Sáng 27/6, với 438/447 đại biểu tham gia biểu quyết tán thành, Quốc hội đã thông qua Nghị quyết về Trung tâm tài chính quốc tế tại Việt Nam.

Nghị quyết nêu rõ, Trung tâm tài chính quốc tế là khu vực có ranh giới địa lý xác định do Chính phủ thành lập đặt tại Thành phố Hồ Chí Minh và thành phố Đà Nẵng, tập trung hệ sinh thái đa dạng các dịch vụ tài chính và dịch vụ hỗ trợ.

Phó Thống đốc đề nghị: Các đơn vị chuyên môn của NHNN cần làm rõ tinh thần trong Nghị định, các dịch vụ là gì, bản chất là gì, các điều kiện, thủ tục, thời gian.. để các đơn vị, doanh nghiệp Fintech tham gia.

Các bộ, ngành tiếp tục phối hợp NHNN triển khai Nghị định, làm sao các doanh nghiệp tham gia được xem xét nhanh chóng hồ sơ, tao điều kiện cho các doanh nghiệp tham gia, góp phần cung ứng các dịch vụ tài chính tiện ích cho khách hàng.

Phó Thống đốc NHNN cho hay, đến nay, đã có khoảng 87% người Việt Nam trưởng thành có tài khoản tại ngân hàng và các tổ chức được phép. Đây là điều kiện tiên quyết, tiền để để chúng ta phát triển các dịch vụ tài chính, đặc biệt tài chính toàn diện. Trong đó có sự hỗ trợ của Fintech. Vai trò của Fintech rất lớn với hoạt động ngân hàng. Fintech và ngân hàng đồng hành cùng phát triển, hai bên hỗ trợ nhau. Ông cũng hi vọng, với Sandbox này, các doanh nghiệp Fintech tiếp tục cống hiến cho sự phát triển của ngành tài chính tại Việt Nam, đặc biệt là giúp cho phát triển toàn diện, bao trùm, giúp những người yếu thế có thể sử dụng dịch vụ tài chính với giá hợp lý, chất lượng tốt.

Ông Ron H.Slangen - Phó Giám đốc quốc gia Ngân hàng Phát triển châu Á (ADB) phát biểu tại toạ đàm.

Tại Toạ đàm, ông Ron H.Slangen - Phó Giám đốc quốc gia ADB tại Việt Nam cho biết: “Hệ thống tài chính tại Việt Nam đang trải qua quá trình chuyển đổi lớn, được thúc đẩy bởi các công nghệ như điện toán đám mây, phân tích dữ liệu lớn, open API, Blockchain và AI. Sự thay đổi này đang định hình lại hoạt động ngân hàng truyền thống và thúc đẩy sự trỗi dậy của các công ty công nghệ tài chính. Để thích ứng, ADB ủng hộ Nghị định về Cơ chế thử nghiệm có kiểm soát, thúc đẩy tài chính toàn diện và thân thiện với khí hậu, đồng thời cung cấp môi trường thuận lợi cho đổi mới công nghệ tài chính”.

Cũng tại Toạ đàm, ông Thomas Gass - Đại sứ Thuỵ Sĩ tại Việt Nam cho biết: “Thụy Sĩ là đối tác kiên định và đáng tin cậy của Việt Nam trong việc phát triển lĩnh vực tài chính trong nhiều năm. Với sự hỗ trợ phát triển công nghệ tài chính, chúng tôi tái khẳng định và làm sâu sắc thêm mối quan hệ đối tác đó. Nghị định về Cơ chế thử nghiệm có kiểm soát không chỉ khuyến khích sự đổi mới từ các tổ chức cung ứng dịch vụ hiện này mà còn giảm rào cản gia nhập đối với các công ty khởi nghiệp và những tổ chức mới trên thị trường. Chúng tôi sẽ tiếp tục ủng hộ các thông lệ quốc tế tốt nhất, thúc đẩy đổi mới, tận dụng chuyên môn của Thụy Sĩ và đầu tư vào các quan hệ đối tác mang lại tác động lâu dài. Mục tiêu chung của chúng tôi là giúp Việt Nam xây dựng một hệ thống tài chính có khả năng phục hồi, sáng tạo và dễ tiếp cận với tất cả mọi người. Điều này giúp Việt Nam hiện thực hóa khát vọng trở thành quốc gia có thu nhập cao vào năm 2045 và đạt được mức phát thải carbon ròng bằng 0 vào năm 2050.

Ảnh minh hoạ.

Dưới đây là tổng hợp 5 văn bản quan trọng trong lĩnh vực tiền tệ, ngân hàng chính thức có hiệu lực từ tháng 7.2025:

Nghị định 94/2025/NĐ-CP về cơ chế thử nghiệm Fintech

Chính phủ ban hành Nghị định 94/2025/NĐ-CP ngày 29.4.2025 quy định cơ chế thử nghiệm có kiểm soát trong lĩnh vực ngân hàng, áp dụng từ 1.7.2025. Điều 8 Nghị định này quy định điều kiện, tiêu chí cho tổ chức tín dụng, chi nhánh ngân hàng nước ngoài, công ty Fintech được tham gia thử nghiệm, với các yêu cầu: giải pháp phải mang tính đổi mới, có giá trị gia tăng, khung quản lý rủi ro đầy đủ, khả thi để cung ứng ra thị trường sau thử nghiệm, đồng thời công ty Fintech phải là pháp nhân hợp pháp, người quản lý có kinh nghiệm tối thiểu 2 năm, đủ năng lực chuyên môn.

Thông tư 06/2025/TT-NHNN sửa nguyên tắc hoạt động đại lý thanh toán

Thông tư này sửa đổi Khoản 7 Điều 7 Thông tư 07/2024/TT-NHNN về hoạt động đại lý thanh toán. Theo đó, bên giao đại lý được phép ký hợp đồng đại lý thanh toán với các tổ chức khác, với điều kiện số lượng điểm đại lý thanh toán tại địa bàn cấp xã (không gồm phường) chiếm trên 70% tổng số điểm đại lý toàn địa bàn. Thông tư 06 có hiệu lực từ 1.7.2025.

Quyết định 2262/QĐ-NHNN về thủ tục đăng ký tài khoản truy cập hệ thống quản lý vay, trả nợ nước ngoài không được Chính phủ bảo lãnh

Quyết định quy định chi tiết trình tự đăng ký tài khoản truy cập Trang điện tử quản lý vay, trả nợ nước ngoài; hồ sơ, hình thức nộp (trực tiếp, bưu chính, trực tuyến), thời gian giải quyết 3 ngày làm việc. Quy định này áp dụng với bên đi vay và các cơ quan chức năng liên quan. Hiệu lực từ 1.7.2025.

Thông tư 08/2025/TT-NHNN sửa thẩm quyền Giám đốc NHNN chi nhánh

Thông tư này sửa đổi các quy định tại Thông tư 43/2015/TT-NHNN, Thông tư 29/2024/TT-NHNN, Thông tư 32/2024/TT-NHNN, cụ thể trao quyền cho Giám đốc NHNN chi nhánh tỉnh, thành phố chấp thuận hoặc không chấp thuận chấm dứt hoạt động, xác nhận đủ điều kiện hoạt động, hoặc bắt buộc chấm dứt hoạt động của phòng giao dịch bưu điện trực thuộc Ngân hàng TMCP Bưu điện Liên Việt. Hiệu lực từ 1.7.2025.

Nghị định 156/2025/NĐ-CP sửa chính sách tín dụng nông nghiệp, nông thôn

Nghị định này sửa đổi Nghị định 55/2015/NĐ-CP (đã sửa bởi Nghị định 116/2018/NĐ-CP), cho phép tổ chức tín dụng cơ cấu lại thời hạn trả nợ, giữ nguyên nhóm nợ với khoản vay bị ảnh hưởng bởi thiên tai, dịch bệnh, nguyên nhân bất khả kháng; đồng thời quy định chi tiết cơ chế khoanh nợ tối đa 2-3 năm, quy trình ngân sách nhà nước cấp bù lãi tổ chức tín dụng khi đã khoanh nợ cho khách hàng. Hiệu lực từ 1.7.2025.

5 văn bản trên bao quát các nội dung then chốt: thử nghiệm Fintech, hoạt động đại lý thanh toán, đăng ký tài khoản quản lý nợ nước ngoài, thẩm quyền quản lý phòng giao dịch bưu điện, cơ chế tín dụng phục vụ nông nghiệp nông thôn… sẽ có tác động lớn đến hoạt động ngân hàng, tài chính trong thời gian tới.

Lãi suất hiện thấp hơn 1,5 - 2% lãi suất bình thường

Tại Hội thảo “Đòn bẩy tài chính hiệu quả - Cơ hội an cư cho người trẻ” diễn ra mới đây, bà Hà Thu Giang, Vụ trưởng Vụ Tín dụng các ngành kinh tế - Ngân hàng Nhà nước (NHNN) cho biết, dòng vốn tín dụng đang được hướng vào phân khúc nhà ở giá rẻ.

“Sự phối hợp với các địa phương và tạo điều kiện từ đòn bẩy tài chính ngân hàng sẽ mang tới ‘an cư lạc nghiệp’ cho người dân. NHNN đang chủ trì, phối hợp địa phương để có các định hướng phù hợp với thu nhập của người dân.

Theo bà Hà Thu Giang, NHNN đã hoàn thiện các văn bản pháp lý như Ban hành Thông tư 22 sửa đổi Thông tư 41 quy định đảm bảo tỷ lệ an toàn áp dụng cho các khoản vay từ 20 - 50%, tạo điều kiện tài chính tín dụng có dư địa cho đối tượng có nhu cầu.

Bà Hà Thu Giang, Vụ trưởng Vụ Tín dụng các ngành kinh tế - Ngân hàng Nhà nước. Ảnh: BTC

Hiện có 9 ngân hàng thương mại (NHTM) tham gia gói tín dụng 145.000 tỷ đồng, lãi suất thấp hơn 1,5 - 2% lãi suất bình thường. “Lãi suất cho vay mới nhất hiện 5,9%/năm. Với người trẻ dưới 35 tuổi, NHNN có lãi suất ưu đãi với thời gian 5 năm đầu thấp hơn 2%, 10 năm thấp hơn 1% so với lãi suất bình quân trung dài hạn của nhóm ngân hàng lớn”, Vụ trưởng Vụ Tín dụng các ngành kinh tế thuộc NHNN cho biết.

Thế hệ trẻ đã và đang là nguồn lao động lớn cho Việt Nam, tạo điều kiện cho họ được mua nhà là hết sức cần thiết. “Phía NHNN nhận thấy, khó khăn lớn nhất hiện là xác định dự án có mức giá phù hợp với đối tượng này, để phù hợp với khả năng chi trả”, bà Hà Thu Giang cho biết.

Đề cập gói tín dụng ưu đãi cho người trẻ mua nhà quy mô hàng nghìn tỷ, bà Đặng Thu Thủy, Phó Trưởng ban Khách hàng cá nhân Agribank cho biết, Agribank đã triển khai Chương trình cho vay ưu đãi mua nhà ở xã hội (NOXH) dành riêng cho khách hàng cá nhân là người trẻ dưới 35 tuổi. Chương trình này triển khai từ ngày 30/5/2025 đến hết ngày 31/12/2030 có quy mô 10.000 tỷ đồng kéo dài đến hết năm 2030.

Theo đó, khách hàng được hưởng lãi suất ưu đãi 6,1%/năm, kỳ hạn vay lên tới 15 năm, tài sản đảm bảo linh hoạt (có thể dùng chính căn hộ mua làm tài sản thế chấp), mức cho vay lên đến 100% nhu cầu vốn, thủ tục đơn giản.

Bà Đặng Thu Thủy, Phó Trưởng ban Khách hàng cá nhân Agribank.

Agribank cũng đang triển khai thêm 2 gói tín dụng lớn khác. Đó là gói vay ưu đãi theo Nghị quyết 33 năm 2023 của Chính phủ dành cho dự án NOXH, nhà ở công nhân, cải tạo chung cư cũ với quy mô 30.000 tỷ đồng, lãi suất 6,1%/năm trong 5 năm. Đến nay, Agribank đã cho vay 7 chủ đầu tư và 312 khách hàng là người mua nhà với tổng số tiền giải ngân lũy kế từ đầu chương trình gần 1.300 tỷ đồng.

“Từ tháng 4/2025, Agribank triển khai gói vay mua nhà ở thương mại dành cho công chức, viên chức, người lao động dưới 35 tuổi với quy mô 10.000 tỷ đồng. Lãi suất ưu đãi từ 5,5%/năm cố định trong 3 năm đầu, thời gian vay tối đa 40 năm, ân hạn gốc đến 60 tháng, kèm theo nhiều ưu đãi về phí dịch vụ ngân hàng. Đặc biệt, nếu vợ chồng đồng vay vốn, chỉ cần một người dưới 35 tuổi vẫn được vay gói tín dụng ưu đãi này”, bà Đặng Thu Thủy cho biết. Đến nay, doanh số cho vay gói này đạt gần 1.600 tỷ đồng với 710 khách hàng trẻ tuổi vay vốn.

“Khát” gói tín dụng ưu đãi thời gian dài

Theo ông Hà Quang Hưng, Phó Cục trưởng Cục Quản lý nhà và thị trường bất động sản (Bộ Xây dựng), các khảo sát thị trường bất động sản gần đây cho thấy, người trẻ (khoảng 22 - 40 tuổi) đang trở thành nhóm khách hàng chủ lực trên thị trường nhà ở, thay thế dần nhóm trung niên.

Nhu cầu sở hữu nhà của người trẻ tại Việt Nam đang ở mức rất cao, cả về số lượng lẫn tỷ trọng trong cơ cấu người mua nhà. Tuy nhiên, mức tăng thu nhập của người dân chưa theo kịp đà tăng của giá nhà ở, dẫn đến khả năng sở hữu thực tế của đa số người trẻ còn rất hạn chế.

“Để mua được một căn nhà trung bình (diện tích 70m2, giá bán 3 - 4 tỷ đồng) tại các đô thị lớn, người trẻ phải cần tới 20 - 25 năm thu nhập. Con số này cho thấy tỷ lệ giá nhà/thu nhập ở Việt Nam thuộc nhóm rất cao (rất khó tiếp cận)”, ông Hà Quang Hưng cho biết.

Ông Hà Quang Hưng, Phó Cục trưởng Cục Quản lý nhà và thị trường bất động sản (Bộ Xây dựng).

Thực tế cho thấy, phần lớn cặp vợ chồng trẻ ở đô thị có thu nhập trung bình 20 - 30 triệu đồng/tháng đều phải thuê nhà hoặc sống cùng gia đình, rất ít người đủ tích lũy mua nhà thương mại khi chạm ngưỡng 30 tuổi, nếu không có sự hỗ trợ tài chính từ gia đình hoặc các chương trình ưu đãi.

Bên cạnh đó, nguồn cung bất động sản còn hạn chế và giá tăng cao so với khả năng chi trả của đại đa số người dân, trong đó có cả người trẻ.

Mặc dù hệ thống ngân hàng sẵn sàng cho vay mua nhà nhưng lãi suất cho vay thương mại đối với người dân, người lao động vẫn là cao, thời hạn vay chưa đủ dài so với nhu cầu. Nhiều chuyên gia cho rằng, gói tín dụng 145.000 tỷ đồng hỗ trợ cho vay mua NOXH, nhà ở công nhân, cải tạo và xây dựng lại chung cư cũ được triển khai từ nguồn vốn của các NHTM.

“Chỉ khi có các gói ưu đãi lãi suất thấp (5 - 6%) cố định thời gian dài (20 - 30 năm), người trẻ mới mạnh dạn tính chuyện vay mua nhà. Để tháo gỡ bài toán cung - cầu, giải pháp đầu tiên là phải tăng nguồn cung nhà ở. Muốn vậy, cần soát hoàn thiện thể chế, pháp luật liên quan đến nhà ở và thị trường bất động sản, bảo đảm tính thống nhất, đồng bộ, khả thi”, đại diện Bộ Xây dựng nhấn mạnh.

Về tài chính, ông Hà Quang Hưng cho rằng, nên nâng mức giảm trừ gia cảnh tính thuế thu nhập cá nhân, cho phép khấu trừ một phần lãi vay mua nhà lần đầu khỏi thu nhập chịu thuế… để kích thích người trẻ mua nhà. Bên cạnh đó, nghiên cứu mô hình Quỹ tiết kiệm nhà ở, cho phép người lao động trích một phần lương hàng tháng vào quỹ để được vay mua nhà với lãi suất ưu đãi hoặc thưởng tiền vào tài khoản tiết kiệm nhà ở cho những người trẻ tích lũy đạt mốc nhất định.

“Cần cải thiện tiếp cận tín dụng, triển khai gói vay ưu đãi dài hạn. Cần bố trí đủ và đúng hạn nguồn vốn vay ưu đãi từ ngân sách Trung ương cấp cho Ngân hàng Chính sách xã hội để cho vay ưu đãi mua, thuê mua NOXH; đẩy mạnh giải ngân chương trình tín dụng 145.000 tỷ đồng”, ông Hà Quang Hưng đề xuất.

Trong bối cảnh giá nhà vẫn cao, thu nhập tăng chậm và thị trường bất động sản đang trong quá trình điều chỉnh, việc thiết kế chính sách tín dụng phù hợp với thu nhập của người dân không chỉ là giải pháp tài chính mà còn là bước đi cần thiết để đảm bảo an sinh và cân bằng cung - cầu nhà ở.

Một trong những nội dung quan trọng của Luật là luật hóa quyền thu giữ tài sản bảo đảm của tổ chức tín dụng, đồng thời quy định về việc Ngân hàng Nhà nước có thể cho vay đặc biệt với lãi suất 0% và không cần tài sản bảo đảm trong một số trường hợp nhất định.

Báo cáo giải trình, tiếp thu ý kiến đại biểu trước khi Quốc hội thông qua, Thống đốc Ngân hàng Nhà nước Nguyễn Thị Hồng cho biết Ủy ban Thường vụ Quốc hội đã thống nhất việc phân cấp thẩm quyền quyết định cho vay đặc biệt từ Thủ tướng Chính phủ sang Ngân hàng Nhà nước. Các khoản vay đặc biệt này có thể không cần tài sản bảo đảm, với lãi suất 0%/năm, nhưng chỉ áp dụng cho tổ chức tín dụng rơi vào tình trạng thanh khoản đặc biệt khó khăn hoặc thực hiện phương án phục hồi, chuyển giao bắt buộc nhằm bảo vệ quyền lợi của người gửi tiền và sự ổn định của hệ thống.

Thống đốc Ngân hàng Nhà nước Nguyễn Thị Hồng.

Dự thảo Luật quy định rõ: “Ngân hàng Nhà nước quyết định cho vay đặc biệt có hoặc không có tài sản bảo đảm đối với tổ chức tín dụng trong các trường hợp quy định tại khoản 1 Điều 192 của Luật. Tài sản bảo đảm của khoản vay đặc biệt được xác định theo quy định của Thống đốc Ngân hàng Nhà nước. Lãi suất là 0%/năm”.

Một nội dung quan trọng khác là luật hóa quyền thu giữ tài sản bảo đảm của các tổ chức tín dụng nhằm xử lý nợ xấu, kế thừa một số quy định quan trọng từ Nghị quyết 42/2017/QH14. Dự thảo Luật quy định rõ ràng sự tham gia của Ủy ban nhân dân cấp xã và cơ quan Công an cấp xã trong quá trình thu giữ tài sản bảo đảm. Điều này nhằm bảo đảm việc thu giữ được thực hiện công khai, minh bạch, đồng thời đảm bảo quyền và lợi ích hợp pháp của người bị thu giữ tài sản và các bên liên quan.

Theo đó, Luật bổ sung quy định tại điểm d khoản 2 Điều 198a về điều kiện thu giữ tài sản, trong đó nêu rõ tài sản bảo đảm không được là tài sản đang trong diện tranh chấp tại Tòa án mà chưa được giải quyết. Ngoài ra, để bảo đảm công khai, Luật yêu cầu niêm yết văn bản thông báo tại trụ sở UBND cấp xã nơi bên bảo đảm đăng ký địa chỉ theo hợp đồng bảo đảm, cũng như nơi có tài sản bảo đảm nếu tài sản là bất động sản.

Đối với tài sản bảo đảm là động sản, do đặc tính dễ di chuyển, hình thức công khai thông tin tiếp tục giữ nguyên như quy định cũ trong dự thảo Luật. Chính phủ cũng đề xuất bổ sung quy định “tài sản bảo đảm được thu giữ phải đáp ứng điều kiện theo quy định của Chính phủ” nhằm bảo đảm chặt chẽ về thủ tục và hạn chế phát sinh rủi ro pháp lý.

Chính phủ cho biết sẽ phối hợp với các bộ ngành liên quan, trong đó có Bộ Công an, Bộ Tư pháp, Bộ Ngoại giao, để xây dựng Nghị định quy định chi tiết điều kiện của tài sản bảo đảm, từ đó cụ thể hóa chủ trương phát triển kinh tế tư nhân, hỗ trợ xử lý nợ xấu trong hệ thống tín dụng.

Luật cũng yêu cầu các tổ chức tín dụng, chi nhánh ngân hàng nước ngoài và tổ chức mua bán, xử lý nợ phải xây dựng quy trình nội bộ, thủ tục rõ ràng cho việc thu giữ tài sản bảo đảm, bao gồm cả trường hợp ủy quyền cho bên thứ ba thực hiện việc thu giữ. Ngoài ra, các thông tin liên quan đến thu giữ phải được công khai theo đúng quy định của Điều 198a.

Về hiệu lực thi hành, ban đầu dự kiến Luật có hiệu lực từ ngày 1/8/2025. Tuy nhiên, để có thêm thời gian hoàn thiện Nghị định hướng dẫn và bảo đảm công tác triển khai, Chính phủ đã đề xuất lùi thời điểm có hiệu lực sang ngày 15/10/2025 và được Quốc hội đồng thuận.

Luật sửa đổi lần này được kỳ vọng sẽ tháo gỡ các vướng mắc trong quá trình xử lý nợ xấu, tăng cường năng lực ứng phó của hệ thống tổ chức tín dụng trước các rủi ro thanh khoản, đồng thời hoàn thiện hành lang pháp lý phù hợp với bối cảnh kinh tế mới.

P.T

Theo Nghị định 156, mức cho vay tối đa không cần tài sản bảo đảm sẽ được nâng lên đáng kể cho các đối tượng như cá nhân, hộ gia đình, tổ hợp tác, hợp tác xã và chủ trang trại, nhằm đáp ứng tốt hơn nhu cầu vốn sản xuất nông nghiệp.

Cụ thể, mức cho vay không có tài sản đảm bảo đối với cá nhân, hộ gia đình được tăng từ 100-200 triệu đồng lên 300 triệu đồng; Mức cho vay không có tài sản bảo đảm đối với tổ hợp tác và hộ kinh doanh được tăng từ 300 triệu đồng lên 500 triệu đồng;

Mức cho vay không có tài sản bảo đảm đối với chủ trang trại được tăng từ 1-2 tỷ đồng lên 3 tỷ đồng; Mức cho vay không có tài sản bảo đảm đối với hợp tác xã, liên hiệp hợp tác xã được tăng từ 1-3 tỷ đồng lên 5 tỷ đồng.

Cá nhân có thể vay tín chấp lên đến 300 triệu đồng. (Ảnh minh hoạ)

Nghị định 156 cũng sửa đổi khoản 3 Điều 9 theo hướng đơn giản hóa thủ tục hành chính, tạo thuận lợi hơn cho khách hàng vay vốn tại các tổ chức tín dụng.

Cụ thể, quy định mới bỏ yêu cầu nộp giấy xác nhận chưa được cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất và đất không có tranh chấp do UBND cấp xã xác nhận. Đồng thời, việc nộp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất, quyền sở hữu tài sản gắn liền với đất trong thời gian vay không có tài sản bảo đảm sẽ do khách hàng và tổ chức tín dụng thỏa thuận, thay vì bắt buộc như trước.

Về cơ cấu lại thời hạn trả nợ, giữ nguyên nhóm nợ và trích lập dự phòng rủi ro, Nghị định 156 quy định giao Ngân hàng Nhà nước ban hành hướng dẫn cụ thể.

Theo đó, Ngân hàng Nhà nước sẽ quy định việc cơ cấu lại thời hạn trả nợ đối với các khoản nợ được giữ nguyên nhóm nợ theo Nghị định 55; đồng thời hướng dẫn việc phân loại nợ, trích lập dự phòng rủi ro để phù hợp với Luật Các tổ chức tín dụng và các quy định pháp luật liên quan.

Nghị định mới quy định, trường hợp khách hàng bị thiệt hại do nguyên nhân khách quan, bất khả kháng và đồng thời đủ điều kiện hưởng nhiều chính sách hỗ trợ từ ngân sách nhà nước, thì chỉ được lựa chọn một chính sách để thụ hưởng.

Các quy định sửa đổi, bổ sung tại Nghị định 156 nhằm đáp ứng thực tế nhu cầu vốn cho sản xuất nông nghiệp, tiếp tục phát huy hiệu quả chính sách tín dụng nông thôn.

Một trong những điểm nổi bật của chính sách mới là nâng hạn mức cho vay không có tài sản bảo đảm đối với hộ nông dân, chủ trang trại, hợp tác xã… nhằm thúc đẩy sản xuất, đầu tư và phát triển bền vững trong lĩnh vực nông nghiệp - nông thôn.

Cụ thể, theo thông tin từ Ngân hàng Nhà nước chiều 20/6, mức vay không thế chấp đối với hộ gia đình, cá nhân sẽ tăng từ 100 - 200 triệu đồng lên tối đa 300 triệu đồng. Hộ kinh doanh và tổ hợp tác được vay tới 500 triệu đồng, thay vì mức cũ là 300 triệu đồng. Chủ trang trại có thể vay không cần thế chấp lên đến 3 tỷ đồng (trước đây là 1 - 2 tỷ đồng). Hợp tác xã và liên hiệp hợp tác xã cũng được nâng hạn mức vay từ 1 - 3 tỷ đồng lên 5 tỷ đồng.

Ảnh minh họa.

Việc tăng hạn mức tín dụng này được đánh giá là phù hợp với nhu cầu vốn ngày càng lớn trong sản xuất nông nghiệp, nhất là trong bối cảnh giá vật tư, chi phí sản xuất tăng cao. Chính sách mới được kỳ vọng sẽ góp phần khơi thông nguồn lực tín dụng cho khu vực nông thôn, tạo điều kiện để nông dân, các tổ chức kinh tế trong lĩnh vực nông nghiệp mở rộng quy mô sản xuất, áp dụng công nghệ mới, nâng cao hiệu quả kinh doanh.

Không chỉ tăng hạn mức vay, Nghị định 156/2025 còn đơn giản hóa nhiều thủ tục hành chính, giảm gánh nặng giấy tờ cho người dân. Cụ thể, bỏ quy định về việc phải nộp giấy xác nhận chưa được cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất và đất không có tranh chấp do UBND xã cấp. Việc nộp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất khi vay vốn không có tài sản đảm bảo sẽ do khách hàng và tổ chức tín dụng tự thỏa thuận, tạo sự linh hoạt và thuận tiện hơn trong tiếp cận vốn.

Ngoài ra, Nghị định mới cũng mở rộng chính sách ưu đãi tín dụng đối với các lĩnh vực nông nghiệp hữu cơ, nông nghiệp tuần hoàn - những mô hình đang ngày càng phát triển theo hướng bền vững và thân thiện môi trường. Đây được xem là bước tiến quan trọng, đưa các lĩnh vực nông nghiệp hiện đại này tiếp cận chính sách tương đương như nông nghiệp công nghệ cao, sản xuất liên kết.

Việc sửa đổi chính sách tín dụng lần này cho thấy sự quyết tâm của Chính phủ trong việc thúc đẩy phát triển nông nghiệp nông thôn, bảo đảm nguồn vốn thiết thực cho người dân đầu tư sản xuất, từ đó đóng góp vào mục tiêu tăng trưởng kinh tế - xã hội giai đoạn tới.

T.An

NHNN cho biết đã thực hiện sắp xếp, tổ chức lại 63 NHNN chi nhánh tỉnh, thành phố thành 15 NHNN chi nhánh khu vực để đáp ứng yêu cầu tinh gọn bộ máy, nâng cao hiệu năng, hiệu lực, hiệu quả hoạt động. Các NHNN khu vực đã đi vào hoạt động từ ngày 1/3.

Ngày 12/4, Ban Chấp hành Trung ương Đảng khóa XIII đã ban hành Nghị quyết Hội nghị lần thứ 11 (số 60-NQ/TW), theo đó, về sắp xếp đơn vị hành chính cấp tỉnh, Ban Chấp hành Trung ương đồng ý số lượng đơn vị hành chính cấp tỉnh là 34 tỉnh, thành phố.

Theo đó, NHNN đã ban hành các quyết định sửa đổi, bổ sung quyết định thành lập, quy định chức năng, nhiệm vụ, quyền hạn và cơ cấu tổ chức của 14 NHNN khu vực, đảm bảo hệ thống vận hành đồng bộ, thống nhất, hiệu quả, phù hợp với mô hình quản lý hành chính của 34 tỉnh, thành phố sau sáp nhập.

NHNN cho biết, các NHNN khu vực chính thức đi vào hoạt động từ ngày 1/7, đồng bộ với hệ thống chính quyền địa phương mới.

15 NHNN khu vực sau sắp xếp.

Cơ cấu 15 NHNN khu vực như sau:

1. NHNN khu vực 1: địa bàn thành phố Hà Nội.

2. NHNN khu vực 2: gồm 2 tỉnh/thành phố: TP.HCM (TP.HCM + Bà Rịa-Vũng Tàu + Bình Dương), Đồng Nai (Đồng Nai + Bình Phước). Trụ sở tại TP.HCM.

3. NHNN khu vực 3: gồm 3 tỉnh: Sơn La, Điện Biên, Lai Châu. Trụ sở tại tỉnh Sơn La.

4. NHNN khu vực 4: gồm 3 tỉnh: Phú Thọ (Phú Thọ + Hòa Bình + Vĩnh Phúc), Tuyên Quang (Tuyên Quang + Hà Giang), Lào Cai (Lào Cai + Yên Bái). Trụ sở tại tỉnh Phú Thọ.

5. NHNN khu vực 5: gồm 3 tỉnh: Thái Nguyên (Thái Nguyên + Bắc Kạn), Cao Bằng, Lạng Sơn. Trụ sở tại tỉnh Thái Nguyên

6. NHNN khu vực 6: gồm 2 tỉnh/thành phố: thành phố Hải Phòng (Hải Phòng + Hải Dương), Quảng Ninh. Trụ sở tại thành phố Hải Phòng.

7. NHNN khu vực 7: gồm 2 tỉnh Ninh Bình (Ninh Bình + Nam Định + Hà Nam), Thanh Hóa. Trụ sở tại tỉnh Thanh Hóa.

8. NHNN khu vực 8: gồm 3 tỉnh: Hà Tĩnh, Nghệ An, Quảng Trị (Quảng Trị + Quảng Bình). Trụ sở tại tỉnh Hà Tĩnh.

9. NHNN khu vực 9: gồm 3 tỉnh/thành phố: thành phố Đà Nẵng (Đà Nẵng + Quảng Nam), Quảng Ngãi (Quảng Ngãi + Kon Tum), thành phố Huế. Trụ sở tại thành phố Đà Nẵng.

10. NHNN khu vực 10: gồm 2 tỉnh: Khánh Hòa (Khánh Hòa + Ninh Thuận), Lâm Đồng (Lâm Đồng + Bình Thuận + Đắk Nông). Trụ sở tại tỉnh Khánh Hòa.

11. NHNN khu vực 11: gồm 2 tỉnh: Đắk Lắk (Đắk Lắk + Phú Yên), Gia Lai (Gia Lai + Bình Định). Trụ sở tại tỉnh Đắk Lắk.

12. NHNN khu vực 12: gồm 2 tỉnh: Hưng Yên (Hưng Yên + Thái Bình), Bắc Ninh (Bắc Ninh + Bắc Giang). Trụ sở tại tỉnh Hưng Yên.

13. NHNN khu vực 13: gồm 2 tỉnh: Đồng Tháp (Đồng Tháp + Tiền Giang), Tây Ninh (Tây Ninh, Long An). Trụ sở tại tỉnh Đồng Tháp.

14. NHNN khu vực 14: gồm 2 tỉnh/thành phố: thành phố Cần Thơ (Cần Thơ + Hậu Giang + Sóc Trăng), Vĩnh Long (Vĩnh Long + Bến Tre + Trà Vinh). Trụ sở tại thành phố Cần Thơ.

15. NHNN khu vực 15: gồm 2 tỉnh: An Giang (An Giang + Kiên Giang), Cà Mau (Cà Mau + Bạc Liêu). Trụ sở tại tỉnh An Giang.

Theo NHNN, việc sắp xếp này đảm bảo phù hợp về mặt địa lý, giao thông, tạo thuận lợi cho hoạt động quản lý, chỉ đạo điều hành tại các địa phương, không làm gia tăng số lượng phòng thuộc NHNN khu vực so với hiện tại. Ngoài ra còn bảo đảm tính kế thừa mô hình tổ chức cũ, phù hợp với thực tiễn sáp nhập đơn vị hành chính.

Tại phiên chất vấn và trả lời chất vấn tại Quốc hội, ngày 19/6, Thống đốc Ngân hàng Nhà nước Nguyễn Thị Hồng đã phát biểu làm rõ những vấn đề liên quan được đại biểu Quốc hội quan tâm.

Phải làm mới động lực tăng trưởng, tránh dồn gánh nặng vào hệ thống tín dụng

Theo Thống đốc Nguyễn Thị Hồng, sau 40 năm đổi mới, kinh tế Việt Nam đã đạt được nhiều thành tựu quan trọng. Tuy nhiên, quá trình phát triển cũng bộc lộ nhiều tồn tại, đòi hỏi cần rà soát lại toàn diện các động lực tăng trưởng để “làm mới”, như yêu cầu của Trung ương Đảng, Bộ Chính trị và Quốc hội đã đặt ra.

Dưới góc độ đầu tư, Thống đốc Ngân hàng Nhà nước Việt Nam chỉ rõ, tăng trưởng kinh tế Việt Nam vẫn phụ thuộc lớn vào vốn, trong khi hiệu quả sử dụng vốn chưa cao, thể hiện ở chỉ số ICOR (hiệu quả sử dụng vốn đầu tư) của Việt Nam còn cao hơn nhiều nước trong khu vực và thế giới.

Bên cạnh đó, vốn FDI tuy được thu hút nhiều nhưng chúng ta chưa tận dụng được lợi thế về nguồn vốn, chuyển giao công nghệ, kỹ năng quản trị và chưa có sự kết nối giữa khu vực FDI với doanh nghiệp trong nước. Do đó, Thống đốc cho rằng cần có chiến lược mới về thu hút FDI, lấy chuyển giao công nghệ, kết nối nội địa làm trọng tâm.

Thống đốc Ngân hàng Nhà nước Việt Nam Nguyễn Thị Hồng.

Cảnh báo rủi ro khi dư nợ tín dụng/GDP đã lên tới 134%

Đáng chú ý, Thống đốc Nguyễn Thị Hồng nêu rõ dư nợ tín dụng/GDP của Việt Nam đến cuối năm 2024 đã đạt 134%, cho thấy nền kinh tế đang phụ thuộc quá nhiều vào vốn tín dụng ngân hàng. “Nếu tiếp tục như vậy, sẽ tiềm ẩn rủi ro hệ thống và có thể gây hệ lụy cho nền kinh tế”, Thống đốc Nguyễn Thị Hồng cảnh báo, đồng thời nhấn mạnh như vậy thì khó có thể vừa tăng trưởng cao lại đi đôi với bền vững.

“Đây là một vấn đề mà cả Bộ Tài chính và Ngân hàng Nhà nước Việt Nam cũng như các bộ, ngành điều hành kinh tế vĩ mô trong giai đoạn tới hết sức lưu ý khi cân đối nguồn vốn cho các mục tiêu tăng trưởng kinh tế cao”, Thống đốc Nguyễn Thị Hồng nói.

Với hàng loạt dự án lớn chuẩn bị triển khai từ nay đến năm 2030 như 2.000km đường cao tốc, đường sắt tốc độ cao Bắc - Nam, sân bay, cảng biển, quy hoạch điện VIII, chuyển đổi năng lượng theo cam kết COP26, Thống đốc nêu quan điểm, các cơ quan chức năng cần tính toán rõ ràng nguồn vốn, khả năng vay, phân kỳ đầu tư, tránh bị động khi khởi công dự án, đồng thời không tạo áp lực lớn đến rủi ro vĩ mô, để “chúng ta đạt được tăng trưởng cao nhưng đi đôi với bền vững”.

Ngành Ngân hàng tiếp tục là huyết mạch hỗ trợ tăng trưởng

Với vai trò là “huyết mạch của nền kinh tế”, hệ thống ngân hàng tiếp tục huy động vốn nhàn rỗi để cho vay, từ đó kích hoạt, dẫn dắt và lan tỏa các động lực tăng trưởng như đầu tư, tiêu dùng, xuất khẩu. Theo thống kê, trong nhiệm kỳ này, tín dụng tăng bình quân 14-15%/năm, cao hơn nhiều quốc gia trong khu vực.

Để đáp ứng mục tiêu tăng trưởng 2025, Ngân hàng Nhà nước đặt chỉ tiêu tín dụng khoảng 16% và sẵn sàng điều chỉnh linh hoạt nếu lạm phát vẫn trong tầm kiểm soát.

Ngoài ra, hệ thống Ngân hàng sẽ tiếp tục phát triển mạnh, đa dạng hóa dịch vụ tiện ích phục vụ người dân, doanh nghiệp. Ngành Ngân hàng là một trong những ngành tiên phong trong chuyển đổi số, qua đó giúp doanh nghiệp và người dân tiết kiệm chi phí, nâng cao hiệu quả hoạt động.

Với vai trò điều hành chính sách tiền tệ trong nền kinh tế có độ mở lớn, Thống đốc khẳng định: “Ngân hàng Nhà nước sẽ tiếp tục theo sát diễn biến để điều hành linh hoạt; thực hiện các giải pháp điều hành hợp lý, với thời lượng, thời gian hợp lý để góp phần kiểm soát lạm phát, ổn định kinh tế vĩ mô, ổn định thị trường ngoại hối và đảm bảo an toàn hệ thống”.

Chính sách hỗ trợ lãi suất 2% sẽ có hướng dẫn khắc phục bất cập

Về việc triển khai chính sách hỗ trợ lãi suất 2% cho các dự án xanh, tuần hoàn theo yêu cầu của Nghị quyết 68 của Bộ Chính trị, Thống đốc Nguyễn Thị Hồng cho biết: Bộ Tài chính đang xây dựng kênh cho vay từ các quỹ, còn nếu vay qua ngân hàng thương mại, Ngân hàng Nhà nước Việt Nam sẽ phối hợp chặt chẽ với Bộ Tài chính để ban hành hướng dẫn cụ thể, khắc phục bất cập của gói hỗ trợ lãi suất 2% trong chương trình phục hồi nền kinh tế trước đây.

Đặc biệt, Ngân hàng Nhà nước Việt Nam đã có văn bản gửi Bộ Tài chính để cân nhắc lồng ghép chính sách thuế thu nhập doanh nghiệp đối với các doanh nghiệp được hưởng hỗ trợ lãi suất theo Nghị quyết số 68.

Ngay sau phần phát biểu của Thống đốc Nguyễn Thị Hồng, Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn yêu cầu ngành Ngân hàng khẩn trương có kế hoạch và giải pháp hiệu quả cho chính sách hỗ trợ lãi suất 2%, bởi đây là lĩnh vực rất khó, nhưng cũng là một trong những giải pháp doanh nghiệp đặc biệt quan tâm.

Theo Ngân hàng Nhà nước, có 113 triệu tài khoản ngân hàng cá nhân được đối chiếu sinh trắc học trên tổng số 200 triệu tài khoản đã được mở trên cả nước.

Đáng chú ý, việc xóa sổ hơn 86 triệu tài khoản ngân hàng chưa được xác thực danh tính bằng sinh trắc học và không phát sinh giao dịch trong thời gian dài được coi là biện pháp làm sạch hệ thống tài khoản ngân hàng. Ngân hàng Nhà nước và các đơn vị liên quan đang tiếp tục đẩy mạnh nhằm ngăn chặn tội phạm công nghệ cao, gian lận tài chính trên môi trường số.

Từ ngày 1/9 tới đây, hơn 86 triệu tài khoản ngân hàng chưa xác thực sinh trắc học sẽ bị xóa sổ.

Dự kiến việc xóa sổ hơn 86 triệu tài khoản này sẽ được các ngân hàng thương mại thực hiện từ 1/9/2025. Trên thực tế, một số ngân hàng lớn như BIDV, Vietcombank, Agribank, Techcombank, VPBank... đã chủ động khóa hoặc đóng các tài khoản có dấu hiệu rủi ro.

Ngân hàng Nhà nước hiện đang xây dựng kho dữ liệu chung về các tài khoản có dấu hiệu gian lận nhằm phục vụ giám sát, cảnh báo giao dịch bất thường. Ngân hàng Nhà nước đã dự thảo nghị định thay thế Nghị định 88/2029 về xử phạt hành chính trong lĩnh vực ngân hàng - tiền tệ với mức phạt hành chính tăng lên gấp 4-5 lần so với hiện nay (tối đa 200 triệu đồng cho hành vi cho thuê, mượn tài khoản).

Về phía Bộ Công an cũng đề xuất xử lý hình sự các cá nhân có hành vi cho thuê, mượn tài khoản ngân hàng.

Với tài khoản doanh nghiệp, hiện có khoảng 711.000 tài khoản, chiếm 55% số tài khoản ngân hàng của tổ chức đã được đối chiếu thông tin sinh trắc học của người đại diện hợp pháp. Từ ngày 1/7 tới đây, tài khoản doanh nghiệp cũng phải xác thực sinh trắc học mới được thực hiện giao dịch.